Triticum aestivum Mikrofilizi Kaynaklı Ekstrasellüler Vezikül Uygulamasının Farelerde D-Galaktoz ile İndüklenmiş Beyin Yaşlanmasında Tedavi Edici Etkilerinin Araştırılması

Uzun M. (Yürütücü)

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2026 - 2027

Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
Destek Programı: BAP Araştırma Projesi
Başlama Tarihi: Haziran 2026
Bitiş Tarihi: Haziran 2027

Proje Özeti

Yaşlanma ve buna bağlı beyin yaşlanması, bilişsel fonksiyon kaybı ve nörodejeneratif hastalıklara yatkınlık ile ilişkilidir. Beyin yaşlanmasını durduracak veya geri çevirecek kesin bir tedavi bulunmamaktadır. Bu nedenle bilişsel gerilemeyi önlemeye yönelik, nöroprotektif ajanların geliştirilmesine ihtiyaç vardır. Bitkisel kaynaklı ekstraselüler veziküller (PDEV), anti-inflamatuar ve hücresel koruyucu özellikleri ile dikkat çekmekte olup, doğal, biyouyumlu ve toksisitesi düşük yapıları sayesinde güvenli, non-farmakolojik bir tedavi seçeneği sunar. Bu çalışmada, D-galaktoz (D-gal) ile oluşturulan deneysel yaşlanma modelinde PDEV'lerin olası terapötik etkileri araştırılacaktır. Çalışma, kontrol, D-gal ve D-gal+PDEV gruplarını içerecek; PDEV’ler 6 hafta boyunca oral gavaj ile uygulanacaktır. Tedavi sonrası hipokampus dokusunda SIRT1, p53, p21, Nrf2, HO-1, TNF-α, IL-6, IL-1B, NF-κB, Drp1, OPA1, Bnip3, Bcl, Bax ve caspase3 gen ekspresyonları ile miR-155-5p, miR-34a-5p, miR-181a-5p, miR-146a-5p, miR-204-5p, miR-200a-3p, miR-22-3p ve miR-125b-5p mikroRNA düzeyleri incelenecektir. Hipokampus histopatolojisi değerlendirilecek; Rotarod, tel asılma, Y-Maze ve Open Field testleri ile motor ve bilişsel işlevler gözlemlenecektir. Bu veriler, PDEV’lerin beyin yaşlanması üzerine terapötik potansiyelini ortaya koyacaktır.