Katılımcı Medya Programlarında Gençliğin Temsili: “Abbas Güçlü ile Genç Bakış” ve“Mevzular Açık Mikrofon” Üzerine Karşılaştırmalı Bir Analiz


Creative Commons License

Aksoy B. C., Uyar E. S.

Topkapı Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.5, sa.2, ss.354-378, 2026 (Hakemli Dergi)

Özet

Türkiye’de gençlik, medya temsillerinde çoğunlukla tanımlanan, yönlendirilen ve belirli misyonlar

yüklenen bir nesne olarak konumlandırılırken; özellikle dijital araçların yaygınlaşmasıyla birlikte

gençler bu kalıpları aşarak kendi hikâyelerini kuran özneler olma yönünde bir mücadele geliştirmektedir.

Bu çerçevede makale, gençlerin doğrudan söz alabildiği medya programlarında temsil ile özneleşme

arasındaki ilişkiyi dönemsel bir perspektifle ele almaktadır. Araştırmada, 2002-2016 yılları arasında

ulusal televizyonda yayınlanan Abbas Güçlü ile Genç Bakış programı ve günümüzde dijital platformlarda

yayımlanan Mevzular Açık Mikrofon programı nitel içerik analizi yöntemiyle incelenmektedir. Geniş

izleyiciye ulaşmaları, katılımcı yapıları ve gençleri doğrudan sürece dahil etmeleri, bu programları

karşılaştırmalı analiz için uygun bir zemin haline getirmektedir. Bulgular, iki program arasındaki

karşılaştırmanın yalnızca geleneksel ve dijital medya farklarını değil, aynı zamanda siyasal iklim,

medya yapısı ve gençliğin kamusal alandaki konumundaki tarihsel dönüşümleri de görünür kıldığını

göstermektedir. Her iki programda da gençlere söz hakkı tanınarak onları aktif siyasal özneler olarak

görünür kılma eğilimi bulunmakla birlikte, bu katılım editoryal ve söylemsel çerçeveler tarafından

sınırlandırılmaktadır. Bu nedenle programlar, katılımcı yapılarına rağmen gençliğin paradoksal bir

temsilini yeniden üretmekte; gençleri ekranda bir yandan hesap soran ve hak talep eden özneler olarak,

bir yandan da denetlenmesi ve yönlendirilmesi gereken bir grup olarak sunmaktadır.