Akademik Veri Yönetim Sistemi
Mali Çözüm, cilt.35, sa.191, ss.1619-1655, 2025 (Hakemli Dergi)
Günümüzde devlet bütçelerinin en önemli gelir kaynağını kuşkusuz vergiler oluşturmaktadır. Bu nedenle vergiler, devletlerin anayasalarda kendilerine yüklenen görev ve fonksiyonları yerine getirmesi ve kamusal hizmetlerin uygun miktar ve nitelikte sunulması açısından önem taşımaktadır. Vergi borcunun alacaklısı konumundaki devlet açısından durum böyle iken, diğer taraftan vergiler mükelleflerin harcanabilir gelirlerinde azalışa yol açmaktadır. Vergilemenin tarafları açısından ele alındığında devlet, vergi gelirleri tahsilatının mümkün olduğunca yüksek düzeyde olmasını öngörürken, mükellefler ise genellikle daha az vergi ödemeyi arzu etmektedirler. Bu yüzden taraflar arasında zaman zaman vergilere ilişkin anlaşmazlıklar ortaya çıkabilmektedir. Bu çalışmada mükelleflerin vergi ödeme konusundaki isteklilik düzeyini ifade eden vergi bilinci kavramı teorik açıdan ele alınmış, vergi bilincini etkileyen faktörlere ilişkin literatür araştırması yapılmıştır. Literatür araştırması sonuçları incelendiğinde yapılan çalışmalarda ağırlıklı olarak geleceğin potansiyel vergi mükellefi olarak kabul edilen çeşitli eğitim kademelerindeki öğrencilerin vergi bilinç düzeyleri ölçülmüş olup bu bağlamda vergi eğitiminin vergi bilinci üzerinde etkili olup olmadığı analiz edilmiştir. Bununla birlikte yerel vergi bilincini ele alan çalışma sayısı oldukça azdır. Ayrıca belirli sektörlerde faaliyet gösteren mükellef gruplarının vergi bilincini ölçmeyi hedefleyen ampirik araştırmaların artırılması gerekmektedir.
Today, the most important source of revenue for state budgets is undoubtedly taxes. Therefore, taxes are important for states to fulfil the duties and functions assigned to them in constitutions and to provide public services in appropriate quantity and quality. While this is the case for the state, which is the creditor of the tax debt, on the other hand, taxes lead to a decrease in the disposable income of taxpayers. Thus tax related disputes may arise between the parties from time to time. In this study, the concept of tax awareness, which refers to the level of willingness of taxpayers to pay taxes, is discussed theoretically and a literature review on the factors affecting tax awareness is conducted. When the results of the literature review are analysed, it is seen that the tax awareness levels of students at various educational levels, who are considered as potential taxpayers of the future, have been measured and in this context, it has been analysed whether tax education is effective on tax awareness. In addition, empirical studies aiming to measure the tax awareness of taxpayer groups operating in specific sectors should be increased.