AKCİĞER KONTÜZYONUNDA METABOLİK VE ANATOMİK PROGNOSTİK FAKTÖRLER: 355 HASTADAN OLUŞAN BİR KOHORTTAN ALINAN DERSLER


Yaldız D., Batıhan G., Acar A., Emül G.

13. Ulusal Göğüs Cerrahisi Kongresi, Muğla, Türkiye, 16 - 19 Ekim 2025, ss.249, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Muğla
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.249
  • Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Giriş ve Amaç:Pulmoner kontüzyon, torasik travmanın sık görülen bir sonucudur ve solunum yetmezliği ve yoğun bakım ihtiyacının artmasıyla ilişkilidir. Ancak, bu hastalarda prognostik belirleyiciler henüz tam olarak tanımlanmamıştır. Bu çalışma, pulmoner kontüzyonlu travma hastalarında klinik, laboratuvar ve sonuç parametrelerini, hastane içi mortalitenin prognostik faktörlerine odaklanarak değerlendirmeyi amaçlamıştır. Metod: Torasik bilgisayarlı tomografi (BT) ile tanı konmuş, pulmoner kontüzyonlu 355 yetişkin torasik travma hastasından oluşan retrospektif bir kohort analiz edilmiştir. Demografik, klinik ve laboratuvar değişkenleri, sağ kalanlar ve sağ kalamayanlar arasında karşılaştırılmıştır. Yaralanma Şiddet Skoru (ISS), ROC analizi ile belirlenen 22 kesme noktası ile hesaplanmıştır. Mortalitenin bağımsız öngörücüleri, çok değişkenli lojistik regresyon kullanılarak belirlenmiştir. Bulgular: Kohort, yaş ortalaması 41,0 ± 17,1 yıl olan 355 hastadan oluşmaktaydı ve hastaların çoğunluğu (%86,5) erkekti. Yaralanmanın ana mekanizması künt travma (%86,5) olup, bunu penetran (%10,4) ve ezilme yaralanmaları (%3,1) takip ediyordu. Hastaların %60,8’inde kaburga kırıkları, %43,7’sinde pnömotoraks ve %28,7’sinde hemotoraks mevcuttu. Hastaların %88,9’unda ekstratorasik travma meydana geldi. Olguların %36,3’ünde mekanik ventilasyon gerekti ve yoğun bakım yatış oranı %39,4 oldu. Ortalama ISS 19,3 ± 7,8 ve genel hastane içi mortalite %5,1 (n = 18) idi. Tek değişkenli analiz, mortalitenin ileri yaş, ≥3 kaburga kırığı, bilateral kaburga kırığı, flail chest, ≥3 lobu tutan pulmoner kontüzyon, mekanik ventilasyon, ISS >22, düşük pH, düşük bikarbonat ve yüksek laktat ile ilişkili olduğunu gösterdi. Çok değişkenli modelde, yalnızca serum bikarbonat <18,8 mmol/L (OR 0,04; %95 CI 0,004-0,332; p = 0,002) ve ISS >22 (OR 5,31; %95 CI 1,23-22,88; p = 0,025) hastane içi mortalitenin bağımsız öngörücüleri olarak kaldı. Sonuç: Kabul bikarbonatı ve ISS, torasik travmada mortalitenin bağımsız öngörücüleridir. Hem kolayca bulunabilen bir metabolik belirteç hem de genel yaralanma şiddeti puanlamasının dahil edilmesi, akciğer kontüzyonunda erken prognozu iyileştirebilir ve klinik karar alma sürecini yönlendirebilir. Anahtar kelimeler: Pulmoner kontuzyon, Torasik travma, Travma skoru (ISS), Mortalite prediktörleri. Kaynaklar 1. Požgain Z, Kristek D, Lovrić I, Kondža G, Jelavić M, Kocur J, Danilović M. Pulmonary contusions after blunt chest trauma: clinical significance and evaluation of patient management. Eur J Trauma Emerg Surg. 2018 Oct;44(5):773-777. doi: 10.1007/s00068-017-0876-5. Epub 2017 Nov 22. PMID: 29167928. 2. Nikonov V, Kursov S, Biletskyi O, Feskov O, Skoroplit S. Problems of thoracic trauma: pulmonary contusion. Emerg Med. 2022;18(8):32-6. doi: 10.22141/2224-0586.18.8.2022.1541. 3. Zingg SW, Millar DA, Goodman MD, Pritts TA, Janowak CF. The Association Between Pulmonary Contusion Severity and Respiratory Failure. Respir Care. 2021 Nov;66(11):1665-1672. doi: 10.4187/ respcare.09145. Epub 2021 Sep 28. PMID: 34584011. 4. Talbott MM, Waguespack AN, Armstrong PA, Davis JW, Paul KK, Williams SM, Golovko G, Person J, Jehle D. Bicarbonate and Serum Lab Markers as Predictors of Mortality in the Trauma Patient. West J Emerg Med. 2024 Jul;25(4):661-667. doi: 10.5811/westjem.18363. PMID: 39028253; PMCID: PMC11254141. 5. Yaldız D, Anıl M, Öztan MO, Yakut FC, Yaldız MS. Clinical and biochemical parameters for the selective use of chest computed tomography in pediatric blunt trauma patients. Curr Thorac Surg 2019;4(2):70-75.