Kubâ Mescidi’nin Fazileti: Rivâyetler Üzerine Bir Tetkik


Creative Commons License

Oğuzay R.

hadis tetkikleri dergisi, cilt.23, sa.2, ss.281-300, 2025 (Hakemli Dergi)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 23 Sayı: 2
  • Basım Tarihi: 2025
  • Dergi Adı: hadis tetkikleri dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: EBSCO Legal Collection
  • Sayfa Sayıları: ss.281-300
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Müslümanlar nezdinde Mescid-i Harâm, Mescid-i Nebevî ve Mescid-i Aksâ çok önemli bir yere sahiptir. Onların fazilet ve üstünlüklerine işaret eden âyetlerin yanı sıra pek çok hadis bulunmaktadır. Onların hemen ardından zikredilebilecek olan Kubâ Mescidi de hicretin ilk günlerinden itibaren ayrıcalıklı bir konuma sahip olmuştur. Kubâ Mescidi’nin faziletiyle ilgili rivâyetler, Kütüb-i Sitte ve Ahmed b. Hanbel’in Müsned’i merkezinde araştırılmıştır. Bu rivâyetler “Hz. Peygamber’in Kubâ Mescidi’ni cumartesi günleri, binekli ve yaya olarak ziyaret etmesi”, “Kubâ Mescidi’nde kılınan namazın umre sevabına eşit ol-ması” ve “Kubâ Mescidi’nde hayır bulunması” şeklinde üç farklı metin olarak tespit edilmiştir. Ayrıca kaynaklarda bu hadislere Mescid-i Nebevî ile ilgili hadislerle birlikte yer verildiği görülmektedir. Sahîhayn dışında bulunan hadislerin râvileri hakkında rical kaynak-larından bilgiler aktarılarak sened tenkidi yapılmıştır. Bu hadislerin, Müslüman alimler tarafından makbul değerlendirildiği görülmüştür.

The Masjid al-Ḥarām, the Masjid al-Nabawī, and the Masjid al-Aqṣā hold a very important place among Muslims. Numerous verses and ḥadīths emphasize their virtues and superiority. Masjid al-Qubāʾ, which may be mentioned immediately after them, has held a privileged position since the early days of the Hijra. Narrations regarding the virtues of Mas-jid al-Qubāʾ have been researched in the collections of al-Kutub al-Sitta and the Musnad of Aḥmad ibn Ḥanbal. These narrations have been identified in three distinct texts: “The Prophet visited Masjid al-Qubāʾ on Saturdays, both riding and on foot,” “The prayer per-formed in Masjid al-Qubāʾ is equal to the reward of an ʿUmrah,” and “There is goodness in Masjid al-Qubāʾ.” Additionally, some sources include these ḥadīths together with narrations concerning the Masjid al-Nabawī. The narrators of ḥadīths outside the collections of al-Bu-khārī and Muslim were subjected to isnād criticism based on information drawn from rijāl sources. As a result of this evaluation, these ḥadīths were regarded as maqbūl by Muslim scholars.