Millî Eğitim Akademisi ve Din Dersi Öğretmeni Yetiştirme: Epistemolojik ve Tarihsel Bir Değerlendirme
Değerler Eğitimi Dergisi, cilt.24, sa.51, ss.97-129, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 24 Sayı: 51
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.34234/ded.1904484
- Dergi Adı: Değerler Eğitimi Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: Arab World Research Source, Education Source Ultimate (EBSCO), EBSCO Education Source, Directory of Open Access Journals, TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.97-129
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, Millî Eğitim Akademisi’ni din dersi öğretmeni yetiştirme bağlamında epistemolojik ve tarihsel bir perspektifle değerlendirmektedir. Öğretmen yetiştirme, program yapıları ve istihdam politikalarının ötesinde, öğretmenlik bilgisinin hangi temeller üzerine kurulacağını belirleyen kurucu bir problem alanıdır. Türkiye’de Tanzimat’tan itibaren Darülmuallimin, Öğretmen Okulları, Köy Enstitüleri, Eğitim Fakülteleri, Yüksek İslâm Enstitüleri ve İlahiyat Fakülteleri gibi farklı modeller uygulanmış; ancak öğretmen yetiştirme sorunu her dö-nemde yeniden tanımlanarak varlığını sürdürmüştür. Din dersi öğretmeni yetiştirme süreci bu gerilimin en yo-ğun yaşandığı alanlardan biridir. Çalışma, yorumlayıcı doküman analizi yöntemiyle yürütülmüş; 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu, Millî Eğitim Akademisi’ne ilişkin 2025 ve 2026 tarihli düzenlemeler, öğretmen yetiştirme tarihi ve din dersi öğretmeni yetiştirme literatürü birlikte incelenmiştir. Kuramsal çerçevede Shul-man’ın pedagojik alan bilgisi, Polanyi’nin örtük bilgi, Schön’ün yansıtıcı uygulayıcı ve Cochran-Smith ile Lytle’ın öğretmen bilgisi yaklaşımlarından yararlanılmıştır. Tarihsel çözümlemede Emrullah Efendi’nin teori merkezli yaklaşımı ile Satı Bey’in uygulama temelli öğretmenlik tasavvuru analitik bir çerçeve sunmaktadır. Çalışmanın temel iddiası, Akademi’nin tarihsel teori-uygulama gerilimini tek başına çözecek bir yapı olmadı-ğıdır. Akademi, ancak ilahiyat alan bilgisini, pedagojik meslek bilgisini ve okul temelli uygulamayı hiyerarşik olmayan bir bilgi ortaklığı içinde ilişkilendirebildiği ölçüde anlamlı bir imkân sunabilir.