Scopus Kapsamındaki Film Müziği Araştırmalarının İlişki Ağlarının Haritalandırılması

Barman T.

JOURNAL OF TURKISH STUDIES, cilt.21, sa.Volume 21 Issue Ö1, ss.635-694, 2026 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 21 Sayı: Volume 21 Issue Ö1
  • Basım Tarihi: 2026
  • Doi Numarası: 10.7827/turkishstudies.90383
  • Dergi Adı: JOURNAL OF TURKISH STUDIES
  • Derginin Tarandığı İndeksler: IBZ Online, Index Islamicus, MLA - Modern Language Association Database, TR DİZİN (ULAKBİM), MLA International Bibliography
  • Sayfa Sayıları: ss.635-694
  • Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, Scopus veri tabanında film müziği üzerine yapılan bilimsel araştırmaların yapısal durumunu bibliyometrik analiz yöntemiyle görselleştirmektedir. Bu amaçla, Sanat ve Beşerî Bilimler ve Sosyal Bilimler alanlarında 2000-2025 yılları arasında yayımlanan 1433 bilimsel çalışma analiz edilmiştir. Analizler sırasıyla genel atıf analizi, atıf ortaklığı analizi, bibliyometrik eşleme analizi, ortak yazarlık analizi ve anahtar kelimelerin birlikte görülme sıklığı analizi olmak üzere beş kademede gerçekleştirilmiştir. Atıf analizi, ABD ve Birleşik Krallık'ın hem belge üretimi hem de atıf sayısı bakımından alanda baskın olduğunu ortaya koymaktadır ancak Finlandiya ve Norveç gibi Kuzey Avrupa ülkelerinin az sayıda fakat yüksek etkili çalışmalar üreterek alanda önemli bir bilimsel etki yarattığı görülmektedir. Atıf ortaklığı analizi, alanın entelektüel temellerinin Chion, Gorbman, Adorno-Eisler ve Altman gibi kurucu metinler etrafında şekillendiğini göstermektedir. Bilişsel psikoloji odaklı dergilerin öne çıkması, film müziği araştırmalarının müzikoloji ve sinema çalışmalarının ötesinde güçlü disiplinlerarası bağlar kurduğunu göstermektedir. Bibliyometrik eşleme analizi, en çok atıf alan çalışmalar ile alanın ortak referans havuzuyla en güçlü bağları kuran çalışmalar arasında belirgin bir ayrışma olduğunu ortaya koymuştur. Ortak yazarlık analizi bulguları, film müziği araştırmalarında bireysel çalışma kültürünün yazarlar, kurumlar ve ülkeler düzeyinde baskın olduğunu tutarlı bir biçimde ortaya koymaktadır. Anahtar kelimelerin birlikte görülme analizi, film müziği araştırmalarının önemli bir kısmının dijital ve medya okuryazarlığı çerçevesinde şekillendiğini göstermektedir. Çalışma, yazarlar, kurumlar ve ülkeler arasındaki iş birliği fırsatlarının tespit edilmesi ile en yüksek etki değerine sahip yayın ve araştırmacıların belirlenmesi bakımından alanda çalışmak isteyen araştırmacılara kapsamlı bir yol haritası sunmaktadır.
This study aims to visualize the structural state of scientific research on film music in the Scopus database through bibliometric analysis. To this end, 1,433 scientific studies published between 2000 and 2025 in the fields of Arts and Humanities and Social Sciences were analyzed. The analyses were carried out in five stages, respectively: citation analysis, co-citation analysis, bibliometric coupling analysis, co-authorship analysis, and keyword co-occurrence analysis. Citation analysis reveals that the United States and the United Kingdom are dominant in the field in terms of both document production and citation counts; however, Northern European countries such as Finland and Norway are seen to have generated a significant scientific impact in the field by producing a small number of highly influential studies. Co-citation analysis shows that the intellectual foundations of the field are shaped around foundational texts by Chion, Gorbman, AdornoEisler, and Altman. The prominence of cognitive psychology-oriented journals shows that film music research has established strong interdisciplinary connections beyond musicology and cinema studies. Bibliometric coupling analysis has revealed a notable divergence between the most frequently cited studies and those with the strongest ties to the common reference pool of the field. Co-authorship analysis findings consistently reveal that an individual research culture is dominant at the levels of authors, institutions, and countries in film music research. Keyword co-occurrence analysis shows that a significant portion of film music research is shaped within the framework of digital and media literacy. The study offers a comprehensive roadmap for researchers seeking to work in the field in terms of identifying collaboration opportunities among authors, institutions, and countries, as well as determining the publications and researchers with the highest impact values.