OKUL FİZİKSEL AKTİVİTE ÇEVRESİ ANKETİNİN GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI


Creative Commons License

Çoğum N., Cengiz C.

13. Uluslararası Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Kongresi, Ankara, Türkiye, 31 Ekim - 02 Kasım 2025, ss.173-178, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.173-178
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu araştırmanın amacı Okul Fiziksel Aktivite Çevresi Anketi’nin (OFAÇA) ortaokul öğrencilerinde psikometrik özelliklerini incelemektir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden kesitsel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma, Çanakkale ilinde öğrenim gören ortaokul öğrencisinden (n=459) elde edilen verilerle yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak Robertson-Wilson ve arkadaşları (2007) tarafından geliştirilen OFAÇA uyarlanarak geliştirilmiştir. Ölçeğin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek için Keşfedici Faktör Analizi (KFA) ve yapı geçerliğini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. KFA sonuçlarına göre, KMO değeri, Bartlett küresellik testi anlamlı bulunmuştur (χ²(66) = 1643, p< .001) ve ölçeğin üç faktörlü (Fiziksel Aktivite Desteği, Fiziki Çevre, Sosyal Destek) bir yapıya sahip olduğu belirlenmiştir. Üç faktör toplam varyansın %44.0’ını açıklamıştır. DFA sonuçları, modelin verilerle iyi uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (χ²(51) = 80.9, p = 0.005, CFI = 0.981, TLI = 0.976, SRMR = 0.032, RMSEA = 0.036). Faktör yüklerinin (0.55 ile 0.77) arasında değişmekte olup, Cronbach’s Alpha değerleri Fiziksel Aktivite Desteği için (0.76), Fiziki Çevre için (0.73) ve Sosyal Destek için (0.74) olarak bulunmuştur. Bu sonuçlar, ölçeğin ortaokul öğrencilerinde okul fizkisel aktivite çevresini değerlendirmek için kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir. 

The purpose of this study is to examine the psychometric properties of the School Physical Activity Environment Questionnaire (SPAEQ) among middle school students. A crosssectional survey model, one of the quantitative research methods, was used in the research. The study was conducted with data obtained from middle school students (n=459) in the province of Çanakkale, Turkey. The data collection tool was adapted and developed from the questionnaire originally developed by Robertson-Wilson et al. (2007). Validity and reliability studies for the Turkish version of the scale were conducted.For the construct validity of the scale, Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were applied. According to the EFA results, the Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) value and Bartlett's Test of Sphericity were found to be significant (χ²(66) = 1643, p < .001), and the scale was determined to have a three-factor structure (Physical Activity Support, Physical Environment, Social Support). These three factors explained 44.0% of the total variance. The CFA results revealed that the model showed a good fit with the data (χ²(51) = 80.9, p = 0.005, CFI = 0.981, TLI = 0.976, SRMR = 0.032, RMSEA = 0.036). The factor loadings ranged between 0.55 and 0.77. Cronbach’s Alpha values were found to be (0.76) for Physical Activity Support, (0.73) for Physical Environment, and (0.74) for Social Support.These results indicate that the SPAEQ is a valid and reliable measurement tool that can be used to assess the school physical activity environment among middle school students.