Research Information System
XVII. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi, Lefkoşa, Cyprus (Kktc), 4 - 06 September 2025, vol.0, no.0, pp.35, (Summary Text)
Bu araştırmanın temel amacı, görsel sanatlar öğretmeni adaylarının sanat eğitimi sürecinde yapay zekâ
kavramına ilişkin metaforik algılarını incelemektir. Nitel araştırma yöntemleri arasında yer alan
fenomenoloji deseniyle yürütülen bu çalışmada, amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiş 48 öğretmen
adayından sanat eğitimi sürecinde yapay zekâ kavramına yönelik metafor geliştirmeleri ve bunu
gerekçelendirmeleri istenmiştir. Katılımcılar tarafından geliştirilen metaforlar MAXQDA 2020 paket
programından yararlanılarak içerik analizine tabii tutulmuştur. Araştırmanın sonucunda öğretmen
adaylarının toplamda 22 farklı metafor geliştirildiği ve bunların 5 farklı kategori altında toplandığı
anlaşılmıştır. Kategoriler incelendiğinde; “Bilgiye, hedefe veya anlama ulaşma yolu olarak yapay zeka”,
“Algı ve etki unsurları olarak yapay zeka”, “Koruyucu, İyileştirici ve savunma geliştirici olarak yapay
zeka”, “Destek ve yönlendirme unsuru olarak yapay zekâ”, “Amacı gerçekleştirmeye yarayan vasıta
olarak yapay zeka”, “Yaşam kaynağı, aydınlatıcı ve ısıtıcı güç olarak yapay zeka”, “Zararlı ve hak
gasbedici Unsur olarak yapay zeka”, “Yol gösterici ve destek unsuru olarak yapay zekâ” ve “Engelleyici
ve aracılık unsurları olarak yapay zekâ” şeklinde bir dağılım olduğu görülmüştür. Elde edilen veriler,
öğretmen adaylarının büyük çoğunluğunun sanat eğitimi sürecinde yapay zekayı olumlu bir araç olarak
nitelendirdiklerini göstermiştir. Bu bulgular görsel sanatlar öğretmen adaylarının değişen eğitim
paradigmalarına ayak uydurma konusunda esnek, uyum sağlayabilir ve yenilikçi bir bakış açısına sahip
olduklarını göstermesi açısından önemlidir.