Akademik Veri Yönetim Sistemi
Uluslararası İstihbarat Çalışmaları Kongresi, İstanbul, Türkiye, 10 - 12 Ekim 2025, ss.228-229, (Tam Metin Bildiri)
Bu çalışmanın problemi, terör örgütlerinin eylemlerinde kullandığı canlı bomba yeleği gibi unsurların analiz edilmesi ve analiz sonucunda örgüt faaliyetlerine yönelik kategorik bilgi oluşturmasıyla nasıl katkı sunulabileceğidir. Çalışmanın araştırma deseni örnek olay çalışması üzerine inşa edilmiştir. Nitel olarak kurgulanan çalışmanın yöntemi de örnek olay incelemesine dayanmaktadır. Kimya, kriminoloji, uluslararası güvenlik ve terörizm gibi alt disiplinlere ait literatür taranarak, intihar terörizminin bir türü olan canlı bomba saldırıları DEAŞ terör örgütüne ait bir canlı bomba yeleğinin laboratuvar analizi üzerinden interdisipliner bir bakışla incelenmektedir. Böylelikle, adli bilimler alanında laboratuvar incelemelerinden elde edilen verilerin, istihbarat çarkında yerini almasıyla, örgütün bilimsel istihbarat (kimya bilimi, elektronik bilimi) yeteneklerinin de ortaya konulabileceği ve terör örgütlerinin eylemlerinde kullanılan karakteristik unsurlardan kategorik bir istihbarat verisi olarak yararlanılabileceği değerlendirilmektedir. Terörle mücadele faaliyetleri kapsamında T.C. İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı tarafından, infilak etmeden ele geçirilen DEAŞ terör örgütüne ait canlı bomba yeleği laboratuvar çözümlemesine tâbi tutulmuştur. Jandarma Kriminal Başkanlığı (JKB) bünyesinde incelenen düzenekte; tek parça yelek üzerine yerleştirilmiş elektronik düzenek ve gereçleri, fitil ve bu düzeneğin infilakı için organik patlayıcı maddeler kullanılmıştır. JKB Yanıcı ve Patlayıcı Madde Analiz Laboratuvarında yapılan FTIR (Fouer Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi) analizi neticesinde bahsi geçen bu düzenekte fitil içerisinde bulunan kimyasal madde numunesinin PETN (2,2-Bis[(nitrooksi)metil]propan-1,3-dil dinitrat) içerdiği, düzenekte bulunan diğer kimyasal madde numunelerinde ise RDX (1,3,5-Trinitroperhydro-1,3,5-triazine) bulunduğu tespit edilmiştir. Bu örnekte incelenen canlı bomba yeleği donanım bakımından üç, balistik açıdan iki ayırt edici unsura sahiptir. Bu unsurların bilgisinin toplanması ve terör örgütlerine göre kategorilere ayrılarak işlenmesi; terörle mücadeleye yönelik genel ve bilimsel istihbarat sağlanmasına önemli katkılar sunacaktır. Çünkü öğrenen beşeri yapılar olarak terör örgütleri, kendi eylem motiflerini eylemlerinde yansıtmaktadır. Bu sebeple, terör örgütlerinin eylemlerinde yer alan detayların interdisipliner bir bakış açısı ve analitik bir yaklaşımla analiz edilememesi, terörizmle mücadelede, kurumların diğer istihbari bilgilere ve dolayısıyla örgütün eylem davranış modellerine ulaşmasını zorlaştırmaktadır.