Tekerlekli Sandalye Kullanıcıları İçin Dış Mekân Kullanım Olanakları: Çanakkale Kent Merkezi Örneği


SAĞLIK E. , SAĞLIK A. , KELKİT A.

1. Uluslararası Kentsel Planlama-Mimarlık-Tasarım Kongresi, Kocaeli, Türkiye, 8 - 11 Mayıs 2014, ss.1037-1051

  • Basıldığı Şehir: Kocaeli
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1037-1051

Özet

Birleşmiş Milletler ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından hazırlanan raporlara göre dünya nüfusunun yaklaşık %10'unun engelli olduğu ve bu oranın bazı ülkelerde %15'lere ulaştığı gözlenmiştir. 2011 TÜİK verilerine göre 74 milyon olan nüfusumuzun %12'sini engelliler oluşturmaktadır. Böylece ülkemizde yaklaşık olarak 8,8 milyon engelli birey yaşadığını söylemek mümkündür. Bu da, aile ve yakınlarıyla birlikte 20 milyonluk bir potansiyel demektir.Toplumların ayrılmaz bir parçası olan engelliler yaşamın her alanında sorunlarla karşılaşmaktadırlar. En önemli sorunlardan biri de kentsel dış mekânlardaki hareket özgürlüğünü kısıtlayıcı uygulamalardır. Günlük yaşamda çok sayıda engelli kişi, dış mekân kullanımlarından yardım almadan faydalanamamaktadır. Engellilerin de herkes kadar toplumun yararlandığı tüm olanaklardan bağımsızca yararlanabilmesi ancak düzenlemeler yapılırken engelli kişilerin de gereksinimlerinin göz önünde bulundurulmasıyla mümkündür. Engellileri de göz önüne alarak tasarlanan kentsel dış mekânlar kentlerde sosyal eşitliğin uygulanmasını sağlar. Bu çalışmada, tekerlekli sandalye kullanan engelli bireylerin Çanakkale kent merkezindeki yaşam zorlukları ve gereksinimleri kentsel tasarım açısından değerlendirilmiştir. Özellikle fiziki mekâna ulaşma, mekânı kullanma ve mekândan ayrılma konularında, erişilebilirlik ve donatı elemanları açısından sınırlılıkları yerinde yapılan gözlemler ile irdelenmiştir. Çalışma sonucunda tekerlekli sandalye kullanan engelliler için Çanakkale kent merkezini temsil eden odak noktalarında tekerlekli sandalye kullanan engellilerin rahat hareket etmelerine yönelik tasarım önerileri getirilmiştir.

According to the reports prepared by the United Nations and the World Health Organization (WHO), about 10% of world's population has been observed disabled and even this ratio reached to 15% in some countries. According to the survey report of TSI in 2011, the 74 million population of our country constitute with 12% disabled people. Thus, it can say that an approximate of 8.8 million people with disabilities living in our country. It means, this is a 20 million potential together with their family and close relatives. Disabled people are an inseparable part of societies face a lot of problems in daily life. One of the most important problem is the application for the restriction of freedom of movement in urban outdoor places.A large number of disabled people cannot take benefit in daily life without the help of outdoor usages. It could be possible for disabled people to take benefit from society independently like other people can, while considering their needs and requirements when making arrangements for other people of community. Designed urban outdoor places provide equal chance of implementation of social justice in cities by taking disabled people into consideration. The life challenges and requirements of disabled individuals who use wheelchairs in city center of Çanakkale has been evaluated in terms of urban design in this study. Particularly; accession to the physical locations, using and leaving the locations, and the limitations were also scrutinized in terms of accessibility and accessory elements by in situ observations in a questionnaire form. At the end of survey, suggestions has been brought forward to design the focal points representing Çanakkale city center for comfortable movement of disabled people using wheelchairs.