Maydos Kilisetepe Höyüğü arkaik dönem boyalı seramikleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL SARAÇOĞLU
Danışman: Göksel Sazcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gelibolu Yarımadası'nda Çanakkale ili Eceabat ilçesi, Kilye Koyu'nun güneyindeki Maydos Kilisetepe Höyüğü, 200×180 metre ölçülerinde ve denizden 33 metre yüksekliktedir. 1982 yılında Mehmet Özdoğan tarafından gerçekleştirilen yüzey araştırmasında tespit edildikten sonra 2010 yılında Prof. Dr. Göksel Sazcı başkanlığında başlatılan bilimsel kazılar günümüzde hala devam etmektedir. Maydos'un batı ve kuzeybatı kısımlarında yapılan kazı çalışmalarında, üstten başlayarak aşağıya doğru Bizans, Roma, Klasik, Arkaik, Geometrik, Demir Çağı ve Tunç Çağlar'ına tarihlenen sekiz tabaka ortaya çıkarılmıştır. 2010 yılından itibaren daha çok Tunç Çağı tabakaları üzerine çalışmalar yapılmıştır. Bu tez çalışmasında 2010-2018 yılları arasında Maydos Kilisetepe Höyüğü Kazısı'nda bulunan Erken/Orientalizan Arkaik, Orta/Olgun Arkaik ve Geç Arkaik Dönem boyalı seramikleri incelenmiştir. Her bir seramik parçası teknik özellikleri ve üzerindeki bezeme ögeleri göz önüne alınarak tarihlendirilmiştir. Erken dönem seramiklerinin üzerinde daha çok dalgalı-düz bantlar ve bitkisel bezemeler ile yaban keçisi stilli betimlemeler söz konusuyken, geç dönemde ise yaban keçisi stili tamamen ortadan kalkar, insan ve hayvan figürlerinin ön planda olduğu atlı sahneleri vb. bezemeler seramikler üzerinde yerini alır. Maydos'ta MÖ 7. ve 6. yüzyıla tarihlenen kap parçalarının çoğunluğu çark yapımı, iyi derecede pişmiş, kompakt hamurlu, açık ve koyu renk astarlıdır. Siyah figür tekniği kullanılarak boya ile yapılan bezemelerin detayları kazıma ile gösterilirken, kırmızı figür tekniğinde ise bezemeler boya ile yapılıp, detayları da boyama ile verilir. Kazı da geometrik, bitkisel, bant/şerit, meander, ışın, nokta, damla, insan-hayvan figürlü ve yaban keçisi stilli betimlemelerin yer aldığı, mutfak/pişirim, servis/sunum ve depolama gibi farklı amaçlarla kullanılan tabak, kâse, testi, skyphos, krater, dinos, oinochoe, kylix ve amphora benzeri çeşitli kap parçaları ele geçmiştir. Ayrıca birkaç seramik parçasının hamurunun kaba, pişme derecesinin orta ve bezemenin oldukça basit olması, bu yerleşimde bir atölye olabileceğini düşündürmektedir. MÖ 7. ve 6. yüzyıllarda Klazomenai'deki geometrik, dalgalı çizgili, düz bantlı, meanderli, kuşlu, rozet-lotuslu ve yaban keçisi stilli bezemelerin yer aldığı seramikler ile Troia'da ele geçen yaban keçisi stilli, insan-hayvan figürlü ve bitkisel bezemeli seramik parçalarının benzerleri Maydos yerleşiminde de görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Maydos Kilisetepe Höyüğü, Arkaik Dönem, Seramik, Bezemeler, Kap Formları