Kıbrıs Barış Harekâtında Türk donanmasının rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EMRE AHMET KORKMAZ
Danışman: Güneş Şahin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Jeopolitik konumu nedeniyle Türkiye için önemli bir güvenlik sorunu teşkil eden Kıbrıs'ta 1960 yılında iki toplumlu ortak cumhuriyet kurulmuş ve barış sağlanmıştır. 1963 yılında Rumların başlattığı şiddet olaylarıyla barış ortamı bozulmuştur. Türkiye'de hem Ada'da yaşayan Türklerin hem de anavatanın güvenliği için 1964 ve 1967 yaşanan olaylar sonrasında Kıbrıs'a müdahale edilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Ancak bu dönemde başta Türk Deniz Kuvvetleri olmak üzere Türk Silahlı Kuvvetleri'nin NATO sınırları güvenliği kapsamında kuvvet yapısını boğazlar ve limanların güvenliği için düzenlemiş, bunun sonucunda bu dönemde deniz aşırı harekât için gerekli kuvvet oluşturulmamıştır. Başta deniz aşırı harekât için gerekli kuvvetin bulunmaması ve ABD'nin siyasi müdahaleleri sonucunda Kıbrıs'a çıkarma yapılamamıştır. Yaşanan gelişmelerden dersler çıkaran Türk Deniz Kuvvetleri 1964 yılından itibaren hazırladığı geliştirme planlarıyla eksikliklerini gidermiş ve on yıl gibi kısa bir sürede Kıbrıs Barış Harekâtını gerçekleştirebilecek kuvvete ulaşmıştır. Bu tezde, cumhuriyetin ilanından itibaren, Kıbrıs olaylarına paralel olarak Türk Deniz Kuvvetleri'nde yaşanan gelişmeleri ve bu gelişmeler sonucunda Türk Donanması'nın, Kıbrıs Barış Harekâtının başarısına yaptığı katkılar ve harekâtta üstlendiği rol açıklanmaya çalışılmıştır.