Beş faktör kişilik özelliklerinin ve örgütsel adalet algısının sosyal kaytarma davranışı üzerindeki etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ULUSLARARASI İŞLETMECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYLİN YAVAŞ

Danışman: Pelin Kanten

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tez çalışmasının temel amacı, kişilik özelliklerinin ve örgütsel adalet algısının sosyal kaytarma davranışı üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Çalışmanın kuramsal çerçevesini beş faktör kişilik özellikleri, örgütsel adalet algısı ve sosyal kaytarma davranışı arasındaki ilişkilerin açıklanması ve bu kavramların ortaya çıkmasına neden olan bireysel ve örgütsel faktörlerin incelenmesi oluşturmaktadır. Literatürde; beş faktör kişilik özellikleri, örgütsel adalet algısı ve sosyal kaytarma davranışı ile ilgili birçok çalışmanın olduğu görülmektedir. Bununla birlikte işgörenlerin örgütsel adalet algıları ile sosyal kaytarma davranışı arasında etkileşim olduğu kabul edilmektedir. Diğer taraftan, işgörenlerin kişilik özellikleri ile sosyal kaytarma davranışında bulunmaları arasında da anlamlı bir ilişki olacağı varsayılmaktadır. Tez çalışmasının metodoloji bölümünde, söz konusu değişkenler arasındaki ilişkilerin ortaya konulması ve araştırma modeli çerçevesinde bağımsız değişkenler ve bağımlı değişkenler arasındaki ilişkilerin açıklanması esas alınmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda, Çanakkale ilinde faaliyet gösteren Mehmet Akif Ersoy Devlet Hastanesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastane'sinde görev yapmakta olan 200 işgörenden anket yöntemi vasıtasıyla elde edilen veriler faktör analizi, kolerasyon analizi ve regresyon analizi yardımıyla değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; beş faktör kişilik özelliklerinin alt boyutları olan uyumluluk, sorumluluk ve duygusal dengesizlik ile sosyal kaytarma davranışı; örgütsel adalet algısı ile sosyal kaytarma davranışı değişkenleri arasında istatiksel olarak anlamlı ilişkilerin bulunduğu kabul edilmiştir. Bununla birlikte, araştırma modelindeki bağımsız değişkenlerin (beş faktör kişilik özellikleri, örgütsel adalet algısı) bağımlı değişken (sosyal kaytarma davranışı) etkileme düzeyleri ile bağımsız ve bağımlı değişkenlerin kendi aralarındaki etkileşim düzeyleri açıklanmıştır. Anahtar Kelimeler: Beş faktör kişilik özellikleri, örgütsel adalet, sosyal kaytarma davranışı.