Öğrenilmiş çaresizliğin psikolojik sağlık problemleri üzerindeki etkisinde işe yabancılaşmanın aracılık rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ULUSLARARASI İŞLETMECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BUSE ARSLAN
Danışman: Pelin Kanten
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tez çalışmasının amacı, kadın işgörenlerin öğrenilmiş çaresizlik düzeylerinin psikolojik sağlık problemleri üzerindeki etkisinde işe yabancılaşmanın aracılık rolünün incelenmesidir. Çalışmanın kuramsal çerçevesini; öğrenilmiş çaresizlik, psikolojik sağlık problemleri ve işe yabancılaşma kavramları, bu kavramlar arasındaki ilişkilerin açıklanması ve bu kavramların ortaya çıkmasına neden olan bireysel ve örgütsel faktörlerin incelenmesi oluşturmaktadır. Literatürde öğrenilmiş çaresizlik algısının davranışının örgütsel ve bireysel olumsuz birtakım sonuçlarının olduğu, bu sonuçlardan birisinin de psikolojik sağlık problemlerinin olduğu üzerinde durulmaktadır. Diğer taraftan işe yabancılaşmanın işgörenin örgütsel yaşamında olumsuz bir role sahip olduğu ve işe yabancılaşmanın psikolojik sağlık problemleri ile arasında karşılıklı bir etkileşim olduğu kabul edilmektedir. Tez çalışmasında, öğrenilmiş çaresizliğin psikolojik sağlık problemlerine olan etkisinde işe yabancılaşmanın aracı rolü olacağı varsayılmaktadır. Tez çalışmasının metodoloji kısmında, söz konusu değişkenler arasındaki ilişkilerin ortaya konulması ve araştırma modeli kapsamında bağımsız, bağımlı ve aracı değişkenler arasındaki anlamlı ilişkilerin açıklanması amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini Çanakkale ilinde, kamu ve özel sektörde çalışmakta olan beyaz ve mavi yakalı kadın işgörenler oluşturmaktadır. Araştırmanın amacı çerçevesinde, 250 kadın işgörenden anket vasıtasıyla elde edilen veriler faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon ve regresyon analizleri uygulanarak değerlendirilmiştir. Ayrıca örneklem grubu arasındaki farklılıkları belirlemek amacıyla Anova testi yapılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, öğrenilmiş çaresizlik, psikolojik sağlık problemleri ve işe yabancılaşma arasında anlamlı ilişkilerin olduğu kabul edilmiş, değişkenlerin birbirlerini etkileme düzeyleri açıklanmıştır.