Bayramiç Folkloru

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Cem Meriç

Danışman: Mehmet Ali Yolcu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Folklor, bir toplumun temelinde var olan dünya görüşü, gelenek-görenek, örf-âdet, inanış ve uygulamalar gibi değerler bütününü inceleyen bir bilim dalıdır. Folklor ürünleri yüzyıllar boyunca sözlü ve yazılı kaynakların aracılığıyla bir sonraki nesle aktarılsa da teknoloji alanındaki gelişmeler, değişen sosyo-kültürel ve ekonomik şartlar hayatın hemen her aşamasında olduğu gibi folkloru da etkilemektedir. Ülkemizde bölgesel nitelikte halk kültürü derlemelerinin geçmişi Cumhuriyet'in ilk yıllarına kadar dayanır. Bu süreç çeşitli kurumların girişimleriyle başlamış ve sonrasında akademik alanda yapılan monografik çalışmalar ile günümüze kadar gelmiştir. Yöresel ölçekte yapılan bu incelemeler, ilgili sahaya ait folklor ögelerinin kayıt altına alınarak toplu bir kültür arşivi oluşturulması bakımından büyük önem arz etmektedir. Çanakkale ilinin güneyinde yer alan Bayramiç ilçesi gerek sahip olduğu coğrafî konum itibariyle gerekse de sosyolojik ve kültürel yapısı bakımından Ege ve Marmara bölgeleri arasında bir geçiş noktasında bulunmaktadır. Bu çalışmada Bayramiç ilçe merkezi ve örneklem olarak seçilen belde ve köylerine mensup kaynak kişilerden yapılan derlemeler yarı yapılandırılmış mülakat ve katılımlı gözlem formları kullanılarak kayıt altına alınmış, akabinde folklor disiplininin öngördüğü tekniklerle tasnif ve analiz edilmiştir. Kaynak kişilerin belirlenmesinde yerleşim yerinin coğrafi konumu (Dağ köyü, ova köyü vb.), kaynak kişilerin kültürel alt kimliklerinin (Manav, Tahtacı, Yörük vb.) çeşitliliği, geleneği yaşatma ve aktarma kabiliyeti gibi ölçütler dikkate alınmıştır. Ayrıca bilgisine başvurulan kaynak kişilerin yaşı, cinsiyeti, mesleği, eğitim durumu vb. özelliklerin heterojen bir dağılıma sahip olmasına özen gösterilmiştir. Bu tez ile yöreye ait kültürel birikimi kayıt altına alarak, sonraki süreçte daha farklı ve geniş çaplı araştırmalara kaynaklık etmek amaçlanmaktadır. Anahtar Sözcükler: Çanakkale, Bayramiç, Folklor, Halk Edebiyatı, Geçiş Dönemleri, Ritüeller.