Avrupa Birliği Ortak Güvenlik ve Savunma Politikalarının AB Entegrasyonuna Etkisi: PESCO Örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Biga İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi, Uluslararası İlişkiler, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Elif Akbulut
Danışman: Nihal Eminoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde küreselleşmenin getirdiği bölgeselleşme eğilimleri entegrasyon oluşumlarını ve bu kapsamda entegrasyon teorilerinin önemini artırmıştır. Uluslararası ilişkilerin önemli bir gündem maddesi haline gelen entegrasyon olgusu, belirlenen hedeflere ve işbirliğinin derinliğine göre farklılık göstermektedir. Bu çerçevede entegrasyon teorileri, devlet ötesi çözüm gerektiren sorunlarla yüzleşen devletlerin merkezi olmayan bir yapıda ne şekilde davranacaklarını açıklamaya yönelik argümanlar sunar. Avrupa kıtası özelinde ise gelişen entegrasyon süreci büyük ölçüde Avrupa Birliği (AB) kapsamında gerçekleşmektedir. Bu kapsamda 500 milyona yaklaşan nüfusu ve dünyanın gayri safi yurtiçi hasılasının yüzde 30'una sahip AB bölgesel güvenliğini sağlamlaştırarak, uluslararası sistemde etkin bir küresel aktör olmayı hedeflemektedir. Ancak AB'nin siyasi ve askeri entegrasyon alanını ifade eden ortak güvenlik ve savunma politikası (ODGP), birlik üyesi devletlerin ulusal egemenliklerini doğrudan ilgilendiren bir politika olarak ulusların karşına çıkmaktadır. Bu durum ekonomik bütünleşme konusunda son derece istekli olan birlik üyesi devletlerin ortak güvenlik ve ortak savunma gibi konularında çekingen dış politika tutumları sergilemesine neden olmaktadır. Bu kapsamda çalışmada ön plana çıkarılan husus AB'nin geçmişten günümüze ortaya koyduğu Ortak Güvenlik ve Savunma Politikalarının AB entegrasyon teorileri çerçevesinde incelenmesi olmuştur. Bununla birlikte tezin örnek olgusunu içeren daimi savunma işbirliği yapısı olan PESCO, AB'nin ortak savunma konusunda oluşturduğu makro projenin önemli tamamlayıcı unsurları arasındadır. AB'nin uluslararası sistemdeki otonomisini artırmaya dönük oluşturulan PESCO'nun bu kapsamda en temel hedefi AB üyesi devletlerin savunma harcamalarını dengelemek ve daha az savunma harcaması ile daha yüksek fayda elde etmelerini sağlamaktır. Bu çerçevede tez çalışmasında siyasi entegrasyonun en güncel ve somut örneklerinden olan PESCO'nun kuruluşu, hedefleri, Avrupalı devletlere katkısı ve gelecekte uluslararası sisteme etkisi incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Avrupa Birliği, AB Bütünleşmesi, Farklılaştırılmış Entegrasyon, ODGP, PESCO