Resimli bir Osmanlı gazânâmesi: Gelibolulu Mustafa Ali (1541-1600) ve Nusretnâme'si (Istanbul Topkapı sarayı müzesi h. 1365)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Pınar Koçyiğit
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SEMİHA ALTIER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Topkapı Sarayı Hazine Bölümü 1365 numarası ile kayıtlı olan Nusretnâme, Gelibolulu Mustafa Âlî tarafından yazılır. III. Murad'ın taht döneminde 1584 yılında Mustafa bin Abdülcelil tarafından istinsah edilir. Eserin 10 tanesi çift sayfa olmak üzere toplam 46 resmi İstanbul'da Sultan Murad'ın saray nakkaşhanesinde hazırlanır.Nusretnâme, 1578-1590 tarihleri arasında aralıksız süren Safevî seferinin ilk iki yılını, 1578-1580 tarih aralığını anlatır. Mustafa Âlî'nin Osmanlı Türkçesi ile yazılan Nusretnâme'nin türü gazavatnâmedir.İstanbul nakkaşhanesinde birden fazla nakkaşın hazırladığı Nusretnâme'nin resimleri Lala Mustafa Paşa'nın III. Murad'ın huzuruna çıkıp duasını alarak sefere çıkması ile başlar, tahtında oturan III. Murad'ın resmi ile sona erer. İki yıllık bir sürecin 56 resimle görselleştiği eserde Osmanlı, Safevî, Kırımlı Gürcü ve Balkan kökenli askerlerin yörelerine özgü kılık-kıyafetler ile resmedilir. Ayrıca seferde başrol oynayan Lala Mustafa Paşa ve diğer paşaların ve diğer önemli kişilerin isimlerinin yanlarına yazılması önemlidir.Nusretnâme'nin resimlendirme aşamasında yazar, nakkaş ve hattat birlikte çalışmıştır. Seferin iki yıllık sürecini gerçekçi bir şekilde aktaran nakkaşın, bazı resimlerde Zeyrek Ağa, Mehmed Ağa ve en son resimde de III. Murad'ın yanında resmedilen, aynı zamanda Nusretnâme'nin padişaha sunulmasında aracı olan Gazanfer Ağa'nın resmedilmesi, dönemin kitap sanatında etkin kişileri fiziksel özellikleri ile günümüze taşımaktadır.