Kadın üniversite öğrencileri tarafından algılanan çok boyutlu sosyal destek ile benlik saygısı ve yaşam doyumu arasındaki ilişki
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Disiplinlerarası Davranış Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİMAY KARAMAN
Danışman: Şeref Uluocak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Toplumsal cinsiyet kadın, erkek ya da interseks olmanın psikolojik, davranışsal, sosyal, kültürel, ekonomik ve politik yönlerini ifade etmekte olup bireylerin yaşamlarının tüm alanlarına etki etmektedir. Bu çalışma toplumsal cinsiyetin kadın üniversite öğrencileri üzerindeki psikolojik ve sosyal etkilerini ele almakta olup bu doğrultuda toplumsal cinsiyetin algılanan sosyal destek, benlik saygısı ve yaşam doyumu ile ilişkisini inceleme amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada tabakalı orantılı örnekleme yöntemi kullanılarak Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi'nin beş farklı fakültesinde 388 gönüllü katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak Demografik Bilgi Formu, Toplumsal Cinsiyet Oluşumu Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizleri Lisrel 12.4 ve SPSS 29 programı aracılığıyla yapılmıştır. Bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), pearson korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Yapılan korelasyon analizine göre Toplumsal Cinsiyet Oluşumu Ölçeği'nin tüm alt boyutları (görünüm, dayanıklı olma, eşitlikçi ve geleneksel cinsiyet rolleri) aileden algılanan sosyal destek ile istatistiki bakımdan anlamlı ve pozitif yönlü ilişkili iken, sadece görünüm alt boyutu, arkadaşlardan algılanan sosyal destek (r=-.125, p<.05), benlik saygısı (r=-.195, p=<.001) ve yaşam doyumu (r=-.146 p<.01) ile anlamlı ve negatif yönlü ilişki bulunduğu tespit edilmiştir. Yapılan çoklu regresyon analizine göre aileden ve özel bir insandan algılanan sosyal destek, benlik saygısı, sosyoekonomik durum ve psikolojik yardım alma durumu yaşam doyumu varyansının %32'sini; yaşam doyumu, çalışma durumu, eşitlikçi cinsiyet rolleri ve dayanıklı olma aileden algılanan sosyal destek varyansının %23'ünü açıklamaktadır. Sonuç olarak kadın üniversite öğrencilerinin sosyal destek kaynaklarının, benlik saygılarının ve yaşam doyumlarının toplumsal cinsiyet oluşumu ile ilişkili olduğu söylenebilmektedir. Anahtar Kelimeler: Toplumsal cinsiyet, Sosyal destek, Benlik saygısı, Yaşam doyumu, Eşitlikçi cinsiyet rolleri, Geleneksel cinsiyet rolleri