Üniversite mezunu bireylerin acil durumlarda ve afetlerde ilk yardıma ilişkin öz-yeterlik düzeylerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, AFET EĞİTİMİ VE YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA BAŞHAN
Danışman: Mesut Tabuk
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, üniversite mezunu bireylerin acil durumlarda ve afetlerde ilk yardıma ilişkin öz-yeterliğinin ve alt boyutlarının düzeylerinin belirlenip, çeşitli değişkenler açısından incelenmesini amaçlamıştır. Dünyada birçok ülke gibi Türkiye'de de acil durumlar ve afetler yaşanmaktadır. Yaşanan olaylar insan yaşamını tehdit etmektedir. Meydana gelen olaylar sonucunda kazazedeler ilk yardıma ihtiyaç duymaktadır. Medikal kurtarıcı gelene kadar kazazedenin yanında bulunan kişinin kazazedeye ilk yardım uygulaması kazazedenin yaşamı açısında önem arz etmektedir. İlk yardım uygulaması için yalnızca bilgi ve beceri yeterli değildir. Bireyin aynı zamanda kendisini ilk yardım uygulaması gerçekleştirebilecek yeterlikte hissetmesi gerekmektedir. Bireyin yeterlik inancı öz-yeterlik şeklinde tanımlanmaktadır. İlk yardım öz-yeterliği, sahip olunan ilk yardım bilgisinin ve becerisinin davranışa dönüşmesinde etkilidir. İlk yardım öz-yeterliği, bireyin ilk yardım konundaki yeterliğini yansıtmasa da, ilk yardım davranışını başlatmada etkilidir. Betimsel ve ilişkisel tarama modelleriyle yapılan bu çalışma; Türkiye'de yaşayan üniversite mezunu, 22 yaş ve üzeri 2563 kişi üzerinde yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak Gülmez Dağ ve Çapa Aydın (2015) tarafından geliştirilen İlk Yardım Öz-Yeterliği Ölçeği kullanılmıştır. İlk yardım öz-yeterlik düzeyinde; yaş, cinsiyet, ilk yardım eğitimi alma durumu, ilk yardım eğitimi alma zamanı ve ilk yardım eğitim tekniği değişkenlerine göre farklılaşma olup olmadığı bağımsız örneklemler için t testi ve ANOVA ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; üniversite mezunu bireylerin ilk yardım öz-yeterlik düzeyinin orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. İlk yardım öz-yeterlik düzeyinin; yaş, cinsiyet, ilk yardım eğitimi alma durumu, ilk yardım eğitimi alma zamanı ve ilk yardım eğitim tekniği değişkenlerine göre farklılaştığı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Acil durum, afet, ilk yardım, ilk yardım öz-yeterliği, öz-yeterlik.