Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANSU KAYGUSUZ
Danışman: Mustafa Deniz Dindar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
ÖZET
ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN ZEKÂ TÜRLERİNE GÖRE FUTBOLDA FANATİZM ALGILARININ İNCELENMESİ
Cansu KAYGUSUZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi
Danışman: Doç. Dr. Mustafa Deniz DİNDAR
Bu araştırmanın amacı; üniversite öğrencilerinin zekâ türlerine göre futbolda fanatizm algılarının incelenmesidir. Araştırmaya Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi’nde lisans eğitimi görmekte olan 272 kadın, 240 erkek, toplam 512 gönüllü öğrenci katılmıştır. Araştırma modeli olarak betimsel araştırma metotlarından olan tarama modeli kullanılmıştır. Bu doğrultuda nicel araştırma yöntemine bağlı olarak anket çalışması uygulanmıştır. Çalışmada, öğrencilerin zekâ alanlarını tespit edebilmek için Babacan ve Dilci (2012) tarafından Türkçe’ye uyarlanan, 27 maddelik dokuz zekâ alanını kapsayan Çoklu Zekâ Ölçeği kullanılmıştır. Fanatizm algılarını tespit edebilmek için; Taşmektepligil ve ark. (2014) tarafından geliştirilen ve 13 maddeden oluşan, Futbol Taraftarı Fanatik Olma Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 24,0 paket programı kullanarak değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, Futbol Taraftarı Fanatiklik Ölçeği ile bedensel zekâ ve kişilerarası zekâ arasında pozitif yönlü, varoluşçu zekâ, içsel zekâ, müziksel zekâ, doğacı zekâ ve sözel zekâ arasında ise negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir (p<0,05). Bireylerin cinsiyete göre çoklu zekâ alt faktörleri karşılaştırıldığında bedensel zekâ ve kişilerarası zekâ faktörlerinde erkek öğrencilerin daha iyi oldukları, doğacı zekâ alt faktöründe ise kadın öğrencilerin daha iyi oldukları tespit edilmiştir (p<0,05). Erkek öğrencilerin kadınlara göre futbol taraftarı fanatiklik ölçeğinde daha iyi bir ortalamaya sahip oldukları tespit edilmiştir (p<0,05). Genel toplama bakıldığında her iki cinsiyet grubunun da futbolsever oldukları ortaya çıkmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin eğitim görmekte oldukları alanlara göre çoklu zekâ ölçeği arasında, varoluşçu zekâ, müziksel zekâ, doğacı zekâ, sözel zekâ ve görsel zekâ alt faktörlerinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<0,05). Bireylerin alanlarına göre futbol taraftarları fanatiklik ölçeği arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır (p>0,05).
Sonuç olarak fanatizmin belli bir alanda sınırlı kalmadığı; doktordan sporcuya, edebiyatçılardan mimarlara kadar tüm farklı meslek gruplarında ortaya çıkabileceği görülmüştür. Bedensel zekâ ve kişilerarası zekâ türünün fanatizm ile ilişkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgularda içsel zekâ seviyesi arttıkça fanatizmin azaldığı görülmüş olup buna bağlı olarak taraftar gruplarının bu zekâ alanını geliştirici etkinlikler yaparak fanatizmin ortaya çıkardığı olumsuz sonuçları azaltabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Futbol, Taraftar, Fanatizm, Zekâ türleri, Çoklu zekâ