Aile hekimliği polikliniğine başvuran hastaların kanser tarama testleri hakkındaki bilgi, tutum ve davranışları


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BÜŞRA NUR SUALP

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Yusuf Haydar Ertekin

Eş Danışman: Erkan Melih Şahin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızın amacı Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği polikliniğine başvuran hastaların kanser tarama testleri hakkında bilgi, tutum ve davranış durumunu tespit etmektir. Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı desendeki çalışmamıza Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği polikliniğine Şubat-Nisan 2020 tarihleri arasında başvuran 20 yaş üzerindeki 310 kişi katılmıştır.Veri toplama aracı anket formu olup anket soruları araştırmacılar tarafından literatür incelenerek oluşturulmuş, oluşturulan anket formu katılımcılara yüz yüze görüşme metoduyla uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların %49,4'ü kanserlerin tarandığını biliyor, %13,2'si ulusal kanser tarama programındaki üç kanseri de doğru olarak biliyordu. TV, internet ve aile hekimleri kanser tarama testlerinin bilgi kaynakları için ilk üç sıradaydı. Katılımcıların %31,6'sı en az bir kez tarama testi yaptırmış, %10,0'ı düzenli olarak yaptırıyordu. Kanser tarama testlerini yaptırmama ya da düzensiz yaptırma nedenlerinden ilk üç sırada "sağlıklı olduğunu düşünme", "bilgi sahibi olmama" ve "zaman bulamama" yer alıyordu. Katılımcıların %63,9'u tarama testlerini devlet ya da üniversite hastanesinde yaptırmak istiyordu, %17,1'i tarama amaçlı KETEM'e başvurmuştu. Kadınlarda smear testinin bilinme oranı %81,7, KKMM'nin %82,2, KMM'nin %57,4, mamografinin %80,2, tüm katılımcılarda GGK testinin bilinme oranı %64,8 ve kolonoskopinin %74,2 bulunmuştur. Yaşa ve cinsiyete uygun tarama testlerinin yaptırılma oranları sırasıyla smear testinde %54,0, KMM'nde %33,7, mamografide %43,6, GGK testinde %32,2 ve kolonoskopide %18,6 idi. Sonuçlar: Bu çalışmada Ulusal Kanser Tarama Programlarının farkındalığının hala istenen seviyede olmadığını gördük. Eğitim seviyesi ile kanser taramaları hakkındaki bilgi düzeyi doğru orantılı artsa da bunun davranışa yeterince yansımadığını gözlemledik. Anahtar kelimeler: Kanser taramaları, Ulusal Kanser Tarama Programı, AileHekimliği