Çanakkale Boğazı (Kepez) Midye [Mytilus galloprovincialis (Lamarck, 1819)] Örneklerinde Ağır Metal (Cd, Pb, Cu, Zn, Fe) ve Temel Antioksidant Enzim Düzeylerinin Mevsimsel Değişimi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gülsüm AKKUŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NESLİHAN DEMİR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, yoğun bir deniz trafiğine sahip olan Çanakkale Boğazının Kepez kıylarındaki ağır metal kirliliğinin midyeler üzerindeki etkileri araştırıldı. Bu amaçla, Kepez kıylarındaki ağır metal kirliliğine doğal ortamlarında maruz kalan Akdeniz Midyesi (Mytilus galloprovincialis) türünün solungaç, hepatopankreas ve kas dokularında Süperoksit dismutaz (SOD), Katalaz (CAT), Lipit peroksidaz (LPO) ve Total protein (TP) düzeylerindeki değişimler incelendi. Mevsimsel farklılıkları değerlendirebilmek için fiziko-kimyasal parametrelerin yanısıra dokulardaki kadmiyum (Cd), bakır (Cu), demir (Fe), kurşun (Pb) ve çinko (Zn) ağır metallerinin birikim düzeyleri de tayin edildi. M. galloprovincialis örneklerinin solungaç, hepatopankreas ve kas dokularındaki ağır metal miktarlarının (sonbaharda hepatopankreasta ölçülen Pb değeri hariç) kabul edilebilir değerlerin altında olduğu belirlendi. TP miktarı, en yüksek hepatopankreas dokusunda görülmekle birlikte ilkbaharda sonbahara oranla daha düşük görüldü. SOD aktivitesi, ilkbahar mevsiminde daha yüksek görülmekle birlikte solungaç ve kas dokularında mevsimsel olarak anlamlı farklılık gözlendi. CAT aktivitesinde solungaç ve hepatopankreas dokularında sonbaharda ilkbahara oranla belirgin ve anlamlı bir düşüş görüldü. LPO düzeyi ise, hepatopankreas dokusunda sonbahar aylarında yüksek bulunurken, solungaç dokusunda mevsimler arasında istatistiksel bir fark görülmedi. Belirlenen farklılıklar, antioksidatif savunma mekanizmalarının ağır metal konsantrasyonlarıyla güçlü bir korelasyon gösterdiğini ve sucul kirliliğin belirlenmesi ve engellenmesinde enzimatik aktivitenin en genel belirteç olduğunu ortaya koydu. Anahtar sözcükler: Mytilus galloprovincialis, Antioksidan, LPO, SOD, CAT, Ağır Metal.