Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET YILMAZ
Danışman: Göksel Sazcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Anadolu'da görünmeye başlayan ateşin yakma izlerini ve buna bağlı olarak başlangıçtan itibaren yemek pişirme geleneğinin gelişimini izleyen çalışmada, Anadolu'nun pişirme geleneği olgusu anlatılmıştır. Tezin konusu ise `'Başlangıçtan İlk Tunç Çağı Sonuna Kadar Anadolu'da Pişirme Geleneği'' olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda yapılan çalışmalar sonucunda Anadolu'da pişirme geleneğinin oluşması ve gelişmesi değerlendirilmiştir. Ayrıca bu doğrultuda yapılan incelemede ateş yapıları olarak gösterilen ocak, fırın, kubbeli fırın ve tandır gibi yapılar da detaylı olarak araştırılmıştır. Buna bağlı olarak ateşin dünyada ki ilk izlerinin görüldüğü yerleşmeler ve ateşin gelişim tarihçesi de belirtilmiştir.Bu tez çalışması üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde dünyada ateşin ilk izlerinin görüldüğü yerleşmeler veya mağaralara değinilmiş ve bunun yanında hominidlerin gelişimi, ateşi kullanma süreci, ocak ve fırın yapılarını geliştirmeleri yazılmıştır. Bu konuların yanında Anadolu'da ateş yapılarının ilk izlerinin görüldüğü yerler ve ateşin kullanılmaya Paleolitik Dönem'den itibaren başlandığı da belirtilmiştir. Yazının ikinci bölümünde Anadolu'da görülmeye başlayan ocak, fırın, kubbeli fırın ve tandır yapılarının oluşum teknikleri, bu yapıların biçim ve özellikleri incelenmiştir. Ayrıca Anadolu üzerinde yer alan yerleşmelerde ki karakteristik ateş yapılarının da nitelikleri değerlendirilmiştir. Son olarak üçüncü bölümde ise bu ateş yapılarının Anadolu yerleşmeleri üzerinde ki dağılımı ve bölgelere göre ayrımı haritalar üzerinde gruplandırılarak ayrılmıştır. Ocak, fırın, kubbeli fırın ve tandır yapılarının Anadolu yerleşmeleri üzerinde ki dağılımı gösterilmiş ve bu yapıların özellikleri, kullanım amaçları, konumlarına göre dağılımı detaylı olarak üçüncü bölümde anlatılmıştır. Bu çalışma sonucunda Anadolu'da ateşin kullanımı, ateş yapılarının ortaya çıkışı ve pişirme geleneği İlk dönemlerden İlk Tunç Çağı sonuna kadar olan süreçte gelişimi detaylı olarak değerlendirilmiştir. Çok fazla sayıda yerli ve yabancı kaynak taraması yapılarak, çalışma konusu daha detaylı olarak anlatılmaya çalışılmıştır. Çalışmanın sonunda Anadolu'da ki ortaya çıkan ateş yapıları ve pişirme geleneği konuları açısından önemli veriler ve bilgiler ortaya çıkmıştır.