Seramik sanatında işlev


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAMET AYGÜN

Danışman: Yeşim Zümrüt

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Neolitik dönemden Barok döneme ve Endüstri çağına kadar üretilen seramiklerde, ihtiyaca yönelik pratik işlevin yanı sıra dekoratif ve süslemeci bir tavır hakimken, 20.Yüzyılın başlarından itibaren işleve dair estetik, pratik ve sembolik olmak üzere farklı kaygıların ön plana çıktığı gözlenir. Üretimde sadelik, estetik ve işlevsellik tavrı, mimar Walter Gropius tarafından Almanya'nın Weimar kentinde 1919 yılında kurulan Bauhaus okulu görüşünü işaret etmektedir. Bauhaus okulunda pek çok disiplinde olduğu gibi seramik alanında da ihtiyaca yönelik işlevsel, ekonomik ve estetik ürünler tasarlanmıştır. İngiltere'deyse estetik kaygıların ön planda olduğu işlevsel ürünler, Bernard Leach öncülüğünde Leach okulunda üretilmiştir. Seramiğin; Picasso, Miro, Duchamp gibi farklı disiplinlerden sanatçıların elinde, endüstriyel bir ürün kaygısı olmaksızın sadece yaratıcı gücün kurallarıyla özgürce tasarlanması, üretilmesi veya hazır yapım bir sanat nesnesi olarak yorumlanması, Hans Coper, Peter Voulkos gibi dönemin seramik sanatçılarına yön vermiş, 1960 sonrası Postmodern süreçte, seramik sanatçılarının işlevsel kaygılardan uzak formlar üretmelerine katkı sağlamıştır. Funk hareketinin öncüsü Robert Arneson, işlevin çoğu zaman yok sayıldığı bu eserlerden etkilenerek, günlük hayattaki kullanım nesnelerinin alışıla gelmiş işlevsel niteliklerini sorgulamış ve bu nesneleri seramik malzemeyle yeniden yorumlamıştır. İşlevsel kaygıların yerini anlatımcı bir tavrın aldığı bu dönemde, pratik ve sembolik işlevden ziyade, estetik işlevin ön plana çıktığı, kişisel, sosyal, toplumsal ve/veya politik söylemi olan seramikler üretilmiş, Harriet Lawton, Jon Almeda, Livia Marin, Paul Scott gibi sanatçılar bu yaklaşımın öncüleri olmuştur.