Sağlık sektöründe örgütsel etik iklim ve whistleblowing ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE ÖZER
Danışman: Ayten Dinç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Örgütlerde yaşanan etik/yasa dışı davranışların ortaya çıkarılmasında whistleblowing önemli bir araç olarak görülmektedir. Bu araştırma, sağlık sektöründe örgütsel etik iklim ve whistleblowing ilişkisini incelemek amacıyla yapıldı. Kesitsel nitelikteki araştırma 1 Mart 2019- 23 Mart 2019 tarihleri arasında Türkiye'deki sağlık personelleri arasından 451 kişilik örneklem grubuna uygulandı. Veri toplama aracı olarak sosyodemografik özellikler formu, Örgütsel Etik İklim Ölçeği (ÖEİ) ve Whistleblowing Ölçeği (WÖ) kullanıldı. Veriler Gooogle formlar üzerinden gerçekleştirilen anket formunun katılımcılara mail yoluyla gönderilmesiyle toplandı. Verilerin analizinde; sayı, yüzde, Mann Whitney U testi, Kruskall Wallis H ve Spearman Sıra Farkları Korelasyon testleri kullanıldı. Katılımcıların; %75,3'ü kadın, %24,7'si acil tıp teknisyeni/paramedik, %15,7'si ebe, %59,6'sı hemşire/sağlık memuru, %64,7'si üniversite mezunu olup yaş ortalamaları 31,9 ± 8,1'dir. ÖEİ ortalaması 118,5±23,7 (Min 40-Max 179) ve WÖ ortalaması 34,2±4,6 (Min 9-Max 45) bulunmuştur. Katılımcıların sosyodemografik ve çalışma özelliklerine göre ÖEİ puanları karşılaştırıldığında; lise mezunu olanların, ATT/paramediklerin, bekar olanların ve 18-25 yaş arasında olanların ÖEİ ölçeği puanları daha yüksek bulunmuştur. WÖ ile yapılan analizlerde ise; kadınların, 11-16 yıl arasında çalışanların sessizlik WÖ alt boyutu puanları, 18-25 yaş grubunda olanların ise dışsal WÖ puanları yüksek bulunmuştur. Çalışma sonucunda örgütsel etik iklim ile içsel whistleblowing arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Ayrıca ilkeli ve egoist etik iklimin whistleblowing üzerinde anlamlı ve pozitif etkisi olduğu bulunmuştur. Anahtar Sözcükler: Whistleblowing, Etik, İklim, Örgüt, Sağlık