Türkçe öğretmeni adaylarının internete yönelik epistemolojik inançlarının araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMET ALPEREN AKGÜN

Danışman: Yusuf Avcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı Türkçe öğretmeni adaylarının internete yönelik epistemolojik inançlarını araştırmak, internette yer alan bilgiler hakkındaki görüşlerini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın nitel bölümünde Türkçe öğretmeni adaylarının internette yer alan bilgiler hakkındaki görüşleri; nicel bölümünde Türkçe öğretmeni adaylarının internete yönelik epistemolojik inançları ile kişiye özgü değişkenleri arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırmada, karma çeşitleme deseni içerisinde yer alan "Tek Noktada Birleştirme Modeli" kullanılmıştır. Bu model araştırmayı bütünleştiren veriler toplamak, veriler arasındaki farklılıkları ortaya koymak ve güvenilir sonuçlara ulaşmak için tercih edilmiştir. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Türkçe Eğitimi Bölümü'nde öğrenim gören 250 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada Bråten, Strømsø ve Samuelstuen (2005) tarafından geliştirilen, Strømsø ve Bråten (2010) tarafından yeniden düzenlenen, Çakmak, Yılmaz ve Yılmaz (2015) tarafından Türkçeye uyarlanan "İnternete Yönelik Epistemolojik İnanç Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinin analizi SPSS 21.0 istatistik programından yararlanılarak yapılmıştır. Verilerin analizinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama, t-testi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) gibi istatistiğe özgü tekniklerden yararlanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri, kodlamalar ve temalar ile anlamlı hale getirilmiştir. Nitel veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmada uygulanan "İnternete Yönelik Epistemolojik İnanç Ölçeği"ne göre Türkçe öğretmeni adaylarının internete yönelik epistemolojik inançlarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. İnternete yönelik epistemolojik inanç düzeyinin en yüksek olduğu alt boyut "bilginin gerekçelendirilmesi", en düşük olduğu alt boyut "bilginin yapısı" boyutudur. Araştırmanın nicel verilerine göre internete yönelik epistemolojik inanç düzeyleri bilgiye ulaşmak için interneti sıklıkla kullanmayan, daha çok kitap okuyan, akademik başarısı yüksek olan Türkçe öğretmeni adaylarının lehine farklılaşmaktadır. Araştırmanın nitel verilerine göre Türkçe öğretmeni adaylarının görüşleri "bilgi çeşitli yöntemlerle teyit edilmelidir", "belirli kaynaklar güvenilirdir" ifadeleri üzerine yoğunlaşmıştır. Dolayısıyla araştırmada elde edilen nitel veriler, nicel bulguları desteklemektedir.