COVİD-19 pandemi sürecinde üniversite öğrencilerinin travmatik stres ve ruhsal belirtilerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİLAY ÇAVUŞ

Danışman: Aysun Babacan Gümüş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma COVID-19 pandemi döneminde üniversite öğrencilerinin travmatik stres ve ruhsal belirtilerinin incelenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipteki çalışma, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesinde 2020-2021 akademik yılında merkez kampüslerinde bulunan fakülte, yüksekokul ve meslek yüksekokullarına kayıtlı öğrencilerle gerçekleştirildi. Araştırmanın örneklemini bilgilendirilmiş onam formunu okuyup onaylayan 1432 öğrenci oluşturdu. Araştırmanın verileri 09.11.2020-10.01.2021 tarihleri arasında Google Formlar aracılığıyla çevrimiçi platformda toplandı. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Travmatik Stres Belirti Ölçeği, Kısa Semptom Envanteri kullanıldı. Bulgular: Üniversite öğrencilerinin %45,6'sında olası Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) belirtileri, %38,4'ünde olası TSSB belirtilerine eşlik eden depresyon saptandı. Kadın, ailesinin gelir düzeyi düşük, üst sınıflarda okuyan, geçmişte ve şuanda psikiyatrik hastalığı bulunan, COVID-19'a yakalanma ile ilgili endişe yaşayan, COVID-19'un zorluk yarattığını düşünen, COVID-19'un travma yarattığını düşünen, yakın çevresinde COVID-19 geçiren birey/bireyler bulunan, COVID-19 nedeniyle kayıp yaşayan, aile üyelerinin COVID-19'a yakalanmasından endişe duyan (p<0,01) ve ailesinde sağlık çalışanı birey/bireyler olan (p<0,05) öğrencilerin travmatik stres ve ruhsal belirti düzeylerinin anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlendi. Kronik fiziksel hastalığı bulunan öğrencilerin anksiyete (p<0,05), somatizasyon ve hostilite (p<0,01), ailesinde 65 yaş üstü birey olanların anksiyete ve somatizasyon (p<0,05), ailedeki kişi sayısı 5 ve fazla olan öğrencilerin olumsuz benlik (p<0,05) düzeyleri daha yüksekti. Pandemi döneminde bulunulan bölgeye göre anksiyete (p<0,01), yerleşim yerine göre olumsuz benlik ve hostilite düzeylerinin anlamlı farklılık gösterdiği bulundu (p<0,01). Sonuç: COVID-19 pandemi döneminde etkili olduğu belirlenen değişkenler doğrultusunda riskli özelliklere sahip üniversite öğrencilerinin ruh sağlığının korunması ve güçlendirilmesi için eylem planları geliştirilmeli ve uygulanmalıdır. Anahtar Kelimeler: COVID-19, Pandemi, Üniversite Öğrencileri, Travmatik Stres, Ruhsal Belirtiler