Yeni İstanbul Uluslararası Öğrenciler İçin Türkçe Öğretim Setindeki Etkinliklerin Çoklu Zeka Kuramına Göre İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DENİS ERDİN EMİN

Danışman: Funda Örge Yaşar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bireylerin farklılıkları onları biricik ve özel kılmaktadır. Howard Gardner'in geliştirdiği Çoklu Zekâ Kuramı da tam bu fikirden doğmuş ve eğitim camiasında büyük yankılar uyandırmıştır. Her bireyin doğuştan gelen sekiz zekâ stiline sahip olduğu ve bu zekâ stillerinin kişiden kişiye değişip gelişebileceğini savunan bu kuram, yabancı dil öğretiminde de benimsenmiştir. Öğrenciyi merkeze alan bir eğitim anlayışına dayanan kuramın uygulama boyutunda, günümüzde hâlâ birtakım eksikliklerin olduğunu söylemek mümkündür. Bu araştırmanın amacı Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan "Yeni İstanbul Uluslararası Öğrenciler İçin Türkçe Öğretim Seti"nde bulunan etkinlikleri Çoklu Zekâ Kuramı kapsamında incelemektir. Bu doğrultuda ders ve çalışma kitaplarındaki tüm etkinliklerin hangi zekâ alanlarına yönelik olduğu tespit edilmiş, zekâ alanlarının yer alma düzeylerinin dil seviyelerine göre farklılık gösterip göstermediği ortaya konmuştur. Çalışmada ulaşılmak istenen hedeflere nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi ile ulaşılmıştır. Araştırmanın çalışma materyalini Kültür Sanat Basımevi tarafından yayımlanan "Yeni İstanbul Uluslararası Öğrenciler İçin Türkçe Öğretim Seti"nin A1, A2, B1, B2 ve C1 seviyelerindeki ders ve çalışma kitapları oluşturmaktadır. Verilerin analizinde adı geçen setin ders ve çalışma kitaplarında yer alan etkinliklerin, Çoklu Zekâ Kuramının temel ilkeleri çerçevesinde oluşturulan ölçütlere göre incelenmesine dikkat edilmiştir. Bu kapsamda etkinlik ve yönlendirici ifadeler tema bazında incelenerek hangi zekâ alanını yansıttığı konusunda bir sonuca varılmıştır. Elde edilen sonuçlar yüzdeler kullanılarak tablo ve grafiklere aktarılmıştır. Araştırmanın sonucunda incelenen sette yer alan etkinliklerin en çok sözel-dilsel zekâ alanına yönelik olduğu; en fazla ihmal edilen zekâ alanının ise bedensel-kinestetik zekâ olduğu saptanmıştır. Çalışmanın sonuçlarından hareketle yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılacak kaynak kitaplarının hazırlanması aşamasında Çoklu Zekâ Kuramı kapsamında; etkinliklerde az yer verilen zekâ alanlarının geliştirilmesi, etkinliklerde hiç yer verilmemiş olan zekâ alanlarının da dikkate alınması, zekâ alanlarına dengeli bir şekilde yer verilmesi ve kuramın uygulanışı konusunda bilincin arttırılması hususunda karar veren mercilere, yabancı dil olarak Türkçe öğreticilerine, ebeveynlere ve araştırmacılara yönelik birtakım öneriler getirilmiştir.