Beşeri sermaye ve ekonomik büyüme ilişkisi: Panel veri analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERHAN ERASLAN

Danışman: Rüya Ataklı Yavuz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ekonomik büyüme ve ekonomik büyümeye etki eden faktörler gelişmekte olan toplumlar için büyük bir önem arz etmektedir. Günümüzde ekonomik büyümeye etki eden önemli unsurların başında beşeri sermaye gelmektedir. Bundan dolayı, beşeri sermaye ile ekonomik büyüme arasında bulunan bağ, iktisat literatüründe önemli hususlardan biri olmuştur. Yapılan çalışmanın amacı ekonomik yapıları benzerlik gösteren BRICS-T ülke grubu (Brezilya, Çin, Güney Afrika, Hindistan, Rusya ve Türkiye) bakımından beşeri sermayeyi temsilen insani kalkınma endeksi ve büyüme arasındaki uzun ve kısa dönem ilişkilerin ortaya konulmasıdır. Westerlund ve Edgerton (2007) LM Boostrap Eşbütünleşme neticesinde iki değişken arasında uzun vadeli bir bağlantı belirlenmiştir. FMOLS uzun dönem katsayıları tahmin sonuçlarına göre, insani kalkınma endeksinin büyüme üzerinde ele alınan ülkeler için pozitif yönde anlamlı ilişkili olduğu belirlenmiştir. Panel geneli için, insani kalkınma endeksi arttıkça ekonomik büyüme %23.1 artmaktadır. Rusya ve Brezilya için insani kalkınma endeksi büyümede daha fazla olumlu etki sağlamaktadır. En düşük etki Çin için elde edilmiştir. Hata düzeltme modeli sonucunda kısa dönemli ilişki belirlenmiştir. Uzun vadede birlikte ilişki içerisinde olan seriler arasında kısa vadede oluşan sapmaların %27.4'ü ortadan kalkarak seriler tekrardan uzun dönem denge değerine yaklaşmaktadır. Dumitrescu ve Hurlin (2012) panel nedensellik testi sonucunda iki değişken arasında çift taraflı nedensellik tespit edilmiştir.