Metil Donör Beslenmenin Farklı Fotoperiyotlarda Üreme Eksenindeki Kiss-1/GPR54 ve RFRP Gen Ekspresyonlarına Etkileri

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Fakültesi, Biyoloji, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülsüm Akkuş

Danışman: Bülent Gündüz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yaşamları boyunca tüm organizmalar çevresel faktörlerden etkilenmektedir. Canlının maruz kaldığı fotoperiyot süresi ve beslenme çeşidi; genler ve çevreyle olan etkileşimin en önemli parametrelerindendir. Bu çalışma kapsamında Suriye hamsterleri 16L (04:00-20:00) ve 8L (12:00-20:00) olmak üzere iki ayrı ışık düzeneğinde bırakıldı. Yetişkin hamsterler gruplara ayrılıp normal ve metilce zengin besinlerle beslendi. Günlük yem tüketim miktarları ve haftalık vücut ağırlıkları takip edildi. 8 haftanın sonunda ışıklar açıldığında, gün ortasında, ışıklar kapandığında ve gece yarısı olmak üzere günün dört farklı saatinde dekapite edilen Suriye hamsterlerinin hipotalamus dokuları izole edildi. Trizol yöntemi ile DNA materyalleri elde edildikten sonra ELISA yöntemi ile global metilasyon miktarları ölçüldü. Elde edilen verilerde, metilce zengin beslenen bireylerin normal beslenen bireylere göre daha fazla besin tükettiği görüldü (p<0,05). Beslenme şeklinin vücut ağırlığına bir etkisi görülmezken, kısa fotoperiyotta uzun fotoperiyoda göre artış görüldüğü tespit edildi (p<0,05). Suriye hamsterlerinde vücut ağırlığı fotoperiyodik mekanizma tarafından kontrol edilmektedir. Hem uzun hem de kısa fotoperiyotta ışıkların kapalı olduğu saatlerde metilasyon miktarı artış gösterdi (p<0,05). Metilce zengin besinlerin her bir içeriği farklı enzim ya da hormonu etkilese de metabolizmal faaliyetlerde önemli bir yeri olduğu görülmektedir. Fotoperiyodik olarak değişen metilasyon dengelerinin aynı zamanda ortamdaki metil düzeyine bağlı olarak da çok yönlü değiştiği gösterilmiştir.