Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ZEYNEP ÖZLEM CİNAR
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Tuğba Tümer
Eş Danışman: Mehmet Ay
Özet:
Artan metabolik sendrom oranı, inflamatuvar ve enfeksiyon hastalıkları nedeniyle
takviye edici ürünlere ve sağlıklı beslenmeye olan ilgi giderek artmaktadır. Bu bağlamda,
Spirulina platensis, sağlığa yararlı özellikleri nedeniyle yenilikçi nutrasötiklerin üretimi için
en çekici kaynaklardan biri haline gelmiştir. Bu çalışmada, üç farklı mikrobiyal
fermentasyon ile (Lactobacillus helveticus, Kluyveromyces marxianus ve Lactobacillus
helveticus ve Kluyveromyces marxianus’un birlikte fermentasyonu) erlen düzeyinde
gerçekleştirilen fermente Spirulina (FS) (FS by KM, FS by LH ve FS by mix) ürünlerinin,
Lactobacillus helveticus ve Kluyveromyces marxianus’un birlikte fermentasyonu ile farklı
koşullarda gerçekleştirilen (havalandırma 0.5 vvm (M2); havalandırma 1 vvm (M4);
Cascade üretim (M6) ve sabit pH’da gerçekleştirilen üretim (M8)) biyoreaktör ürünlerinin,
M6'nın ultrafiltrasyon (UF) işlemlerinden geçirilmiş fraksiyonlarının (>2 kDa, 2-5 kDa, 5-
10 kDa), seçilen fraksiyonun (5-10 kDa) peptit fraksiyonlarının (FR1, FR2, FR3 ve FR4) ve
fermente edilmemiş (kontrol) Spirulina ürünlerinin potansiyel antikanser ve NO baskılayıcı
etkileri araştırılmıştır.
M6 ve FS by mix ürünlerinin, sitotoksik etki göstermeksizin, makrofajların, LPS ile
indüklenen NO salınımını etkili bir şekilde azalttığı görülmüştür. Antikanser aktiviteler ele
v
alındığında ise, M6, M6 5-10 kDa fraksiyonu, M6 (5-10 kDa) fraksiyonuna ait FR1 ve FR2
fraksiyonları, HT-29 hücrelerinin canlılığını seçici olarak inhibe ederek umut vadeden
etkiler göstermiştir. Ayrıca, M6 ve M6 (5-10 kDa) fraksiyonu, antioksidan genlerin (Nrf-2,
HO-1, NQO1, Gclc ve Srnx1) ifadelerini mRNA seviyesinde arttırmıştır ve ürünlerin Nrf2'nin nükleer akümülasyonunu stimüle ettiği saptanmıştır. Bu çalışmanın bulguları
değerlendirildiğinde, FS by mix, M6, M6 5-10 kDa fraksiyonu, FR1 ve FR2'nin potansiyel
antikanser, antioksidan ve NO baskılayıcı etkilerinin umut vadettiği çıkarımlanabilir.
Fermente Spirulina hidrolizatları, daha kapsamlı analizler ile değerlendirilerek nutrasötikler
için yeni bir içerik maddesi olarak geliştirilebilir.