Ortaokul ve liselerde okul meclislerinde görev alan öğrencilerin okullardaki karar verme süreçlerine katılımlarının incelenmesi (Çanakkale örneği)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEDAT TANKA
Danışman: ADİL ÇORUK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada ortaokul ve liselerde okul meclislerinde görev alan öğrencilerin okullarında alınan kararlara ne düzeyde katılım gösterdiklerinin ve bu kararlara katılmayı hangi düzeyde istediklerinin belirlenmesi, okul türü, sınıf seviyesi ve kişisel değişkenlerin karara katılma ve karara katılmayı isteme üzerindeki etkisinin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Genel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilen betimsel yapıdaki bu çalışmada veri toplama aracı olarak öğrencilerin karara katılma anketi kullanılmıştır. Geçerlilik ve güvenirlik çalışmaları önceden yapılmış olan anket 6 öğretimsel karar, 10 yönetimsel karar olmak üzere 16 karar konusundan ve 4 boyuttan oluşmakta olup 4'lü likert tipi ölçekte hazırlanmıştır. Araştırmanın evrenini, 2016-2017 eğitim öğretim yılında Çanakkale İli Merkez ilçede öğrenim gören ve okul meclislerinde görev alan 35 okuldaki 487 ortaokul ve lise öğrencisi oluşturmakta olup, yapılan anket çalışmasında 21 adet okuldaki 259 öğrenciye ulaşılmıştır. Bu araştırmada ulaşılan istatistiksel veriler, SPSS programı ile analiz edilmiştir. Yapılan analiz çalışmalarında frekanslar, aritmetik ortalamalar ve standart sapma değerleri değerlendirilmiştir. Farklılaşmaları belirlemek için çoklu değişkenlerde bağımsız örneklemler için t-testi (independent samples t-test), ikili değişkenlerde ise tek yönlü varyans analizi (one-way anova) testi kullanılmıştır. Farklılaşmanın kaynağını belirlemek için Scheffe testi, değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak için ise basit korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler neticesinde öğrencilerin hem öğretimsel konulardaki hem de yönetimsel konulardaki kararlara istediklerinden daha düşük düzeyde katılım gösterdikleri sonucu ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin karara katılma ve katılmayı isteme durumlarında önceki yıllarda okul meclisinde görev almanın ve kardeş sayısının bir etkisi olmadığı görülmektedir. Öğretimsel kararlara katılmada cinsiyete göre farklılaşma belirlenmiş olup kız öğrenciler nispeten daha fazla karara katılmaktadır. Sınıf seviyesine göre yapılan analizlerde sınıf seviyesi arttıkça karara katılmada ve katılmayı istemede azalmalar görülmektedir. 5.sınıfta öğrenim gören öğrenciler ile 10 ve 12.sınıfta öğrenim gören öğrenciler arasında öğretimsel kararlara katılmada anlamlı bir fark bulunmaktadır. Yönetimsel kararlara katılmada ise 5.sınıf öğrencileri 8, 9, 10, 11, 12.sınıf öğrencilerine göre farklılaşmaktadır. Benzer durum karara katılmayı isteme için de geçerlidir. Öğrencilerin eğitim gördükleri okul türüne göre yapılan analizde ise Anadolu Lisesi öğrencilerinin hem karara katılmada hem de karara katılmayı istemede ortaokul öğrencilerine göre farklılaştığı görülmektedir. Anadolu Lisesi ve Fen Lisesi öğrencileri diğer öğrencilere göre düşük düzeyde kararlara katılım gösterirken, karara katılmayı da en az isteyen gruplardır. Karara katılma ile karara katılmayı isteme arasında hem öğretimsel karar konularında hem de yönetimsel karar konularında pozitif yönlü güçlü bir ilişkinin bulunduğu sonucuna varılmıştır. Ulaşılan sonuçlar çerçevesinde çeşitli öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Karara katılma, okul meclisleri, ortaokul ve lise öğrencileri