Milli Birlik Komitesi ve 1961 sonrası komite üyelerinin faaliyetleri (1960-1965)

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİLAL YILDIRIM

Danışman: Cahide Sınmaz Sönmez

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

27 Mayıs 1960 ihtilali Türk siyasal hayatında, Türkiye'nin sosyal yaşamında derin izler bırakmış ve Cumhuriyetin ilerleyen yıllarında yaşanan siyasi ve sosyal değişimlerde etkisini hissettirmiştir. On yıllık Demokrat Parti iktidarına karşı İhtilali gerçekleştiren Milli Birlik Komitesi, 27 Mayıs 1960 tarihinden 25 Ekim 1961 tarihine kadar Türkiye'nin yönetiminde söz sahibi olmuştur. 1954'ten itibaren ordu içerisinde başlayan çeşitli örgütlenmelerin ortak fikri Demokrat Parti iktidarına son vermektir. Ancak ihtilalden sonraki sürecin şekillenmesi konusunda bu örgütlenmelerin içerisinde bir fikir birliği oluşmamıştır. Gruplardan birisi ihtilali gerçekleştirdikten sonra yönetimin sivillere bırakılması gerektiğini savunurken başka bir grup ise gerekli reformların yerleşmesinden sonra yönetimin sivillere terk edilmesini önermiştir. Sonuçta birinci grubun hakim gelmesiyle beraber Milli Birlik Komitesi, yönetimin sivillere bırakılması için daha hızlı bir çalışma içine girmiştir. 27 Mayıs 1960'tan 25 Ekim 1961'e kadar yönetimde bulunduğu sürede gerçekleştirdiği çeşitli faaliyetlerin yanı sıra Yassıada Yargılamalarıyla Türk siyasi hayatına damgasını vurmuştur. Her ne kadar 25 Ekim'de Meclis'in açılışıyla beraber Milli Birlik Komitesi dağılmış olsa da komite üyeleri Cumhuriyet Senatosu'nun tabii üyeleri olarak varlıklarını sürdürmüşlerdir. Dolayısıyla ihtilali gerçekleştiren askerlerin 1961-1980 yılları arasında Türkiye'nin şekillenmesinde önemli bir rol üstlendikleri söylenebilir.