Çanakkale il merkezinde yaşayan 18 yaş ve üzeri bireylerde epilepsi hastalığının prevalansı; yaşam kalitesi ve uyku hijyenine olan etkisinin saptanması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TÜLAY TAN

Danışman: Selma Aksoy

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Epilepsi; kortikal nöronlardaki anormal ve aşırı elektriksel deşarj sonucu ortaya çıkan, ani ve tekrarlayıcı olarak seyreden, tanımlanabilen metabolik, toksik, yapısal, enfeksiyöz veya inflamatuar nedenlerle tetiklenmemiş nöbetler ile karakterize bir hastalıktır. Epilepsi en sık görülen nörolojik hastalıklardan biridir. Epilepsinin yükü sadece nörolojik defisitlerle sınırlı olmamaktadır, aynı zamanda yıkıcı psikolojik ve psikiyatrik problemlere sebep olarak kişisel, ailesel ve sosyal yaşam kalitesini önemli ölçüde etkilemekte, tedavi edilmez ya da yetersiz tedavi edilirse ölümcül olabilmektedir. Bu çalışmada Çanakkale il merkezinde yaşayan 18 yaş ve üzeri kişilerde Epilepsi prevalansının saptanması , genel özelliklerinin belirlenmesi,epilepsinin yaşam kalitesi ve uyku hijyenine etkisinin saptanması amaçlanmıştır. Çalışmada Çanakkale il merkezinde ikamet eden 18 yaş ve üzeri 397 katılımcı ile görüşülmüştür. Katılımcılara tarafımızca oluşturulan sosyodemografik bölüm, öz ve soygeçmişin sorgulandığı bölüm, epilepsi hastalığının sorgulandığı bölüm, WHOQOL-BREF(Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalite Ölçeği) ve Uyku Hijyen İndeksi bölümlerinden oluşan anket formu uygulanmıştır. Katılımcıların %2,0'sinde (n=8) epilepsi tanısı mevcuttu. Epilepsili hastaların %25'i (n=2) erkek, %75'i(n=6) kadındı. Eğitim durumları; %12,5'i (n=1) ilkokul, %12,5'i (n=1) ortaokul, %25'i (n=2) lise, %50'si(n=4) üniversite mezunu şeklinde idi. Epilepsi tanılı bireylerin gelir durumları, %12,5(n=1) 1000-1500 TL arası, %50'sinin (n=2) 1500-5000 TL arası, %37,5'inin(n=3) geliri 5000 TL ve üzeriydi. Epilepsi tanısı olan bireylerin % 37,5'inde (n=3) kafa travması öyküsü bulunmaktaydı. Bu hastalarda menenjit öyküsü yoktu. Epilepsi hastalarının %12,5'inde (n=1) doğum esnasında sarılık, küvöz öyküsü gibi komplikasyonlar saptandı. Epilepsi saptanan bireylerin %62,5'inde (n=5) ailede epilepsi öyküsü, % 25'inde (n=2) ailede febril konvüzyon öyküsü, %12,5'inde (n=1) anne baba arası akrabalık öyküsü bulunmaktaydı. Uyku Hijyeni İndeksi toplam puan ortalaması 15,7±7,6, ortancası 15,0 idi (min:0,0-maks:38,0). Epilepsi tanısı olduğunu ve olmadığını belirtenler arasında Uyku Hijyeni İndeksi puanı ortalamaları açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0,400). WHOQOL-BREF yaşam kalitesi ölçeğinde epilepsi olan ve olmayan gruplar arasında bedensel alan, ruhsal alan, sosyal alan ve çevresel alan alt puanları açısından istatistiksel anlamlı ilişki saptanmadı (p>0,05). Çalışmamızın epilepsinin halk sağlığı üzerindeki yükünü değerlendirmek ve epilepsiye yaklaşımı geliştirmek için fayda sağlayacağını düşünmekteyiz.