Orta Porsuk Havzası İlk Tunç Çağı yerleşim dokusu: Sosyal, ekonomik ve kültürel süreçler

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM ÇAKAR KILIÇ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Göksel Sazcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İç Anadolu Bölgesi'nin batısında yer alan Eskişehir sınırları içerisinde kalan Porsuk Çayı kendisini besleyen daha küçük çay ve dereler ile birlikte kendi havzasını oluşturmaktadır. Bu çalışma, geniş bir akarsu sistemine sahip Porsuk Havzası'nın orta kısmı ile sınırlandırılmıştır. Gelişmiş bir akarsu ağına sahip 2844 km² lik bir alanı kaplayan Orta Porsuk Havzası'nın iklim özellikleri ve jeolojik yapısı, yörede yer yer sulak bir ekosistemin oluşmasına neden olmuştur. Eskişehir'in kent ölçeğinde günümüz yerleşim düzenini şekillendiren, tarım ve hayvancılığa dayalı besin ekonomisinin verimliliğine katkı sağlayan Porsuk Çayı, geçmiş dönemlerde de aynı öneme sahip olmalıdır. Çalışma havzasında yaklaşık 200 tane arkeolojik yerleşimin bulunması, bunun önemli kanıtı olarak gösterilebilir. Bu yerleşimlerden 94 tanesi İlk Tunç Çağı'na tarihlenmektedir. İlk Tunç Çağı Yerleşimcileri Orta Porsuk Havzasını neden seçtiler? sorusuna yanıt ararken, geçmişteki insanı daha iyi anlayabilmek için geriye bıraktıkları maddi kültür kalıntılar ile yaşam alanlarını, kullandıkları çevreyi birlikte değerlendirmek daha doğru arkeolojik çıkarımlarda bulunmamıza imkan sağlayacaktır. Günümüzden yaklaşık 5000 yıl önceki çevresel koşulları çözümleye bilmek için jeoloji, coğrafya, hidroloji gibi fen bilimleri yanında tarih, sosyoloji ve etnoarkeoloji gibi farklı disiplinlerin kuramsal ve yöntemsel alt yapısından faydalanmak gerekmektedir. Bu aynı zamanda ortak bir havzayı kullanan toplulukların birbirleriyle olan kültürel, sosyal ve ekonomik ilişkilerini yorumlamamızı sağlayacaktır.