Tekirdağ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi'ndeki Bizans dönemi taş eserleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYTEN DURGUT
Danışman: Ayşe Çaylak Türker
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada Tekirdağ Arkeoloji ve Etnoğrafya Müzesi'nde bulunan Bizans dönemine ait 72 adet taş eser incelenmiştir. İncelenen taş eserlerden 10'u daha önce farklı araştırmacılar tarafından yayınlanmıştır. Yayınlanan eserlerde kataloğa dahil edilmiştir. İncelenen taş eserler arasında sırası ile sütun kaideleri, çift sütun kaideleri, postamentler, çift sütunlar, sütun başlıkları, ion sütun başlıkları, korinth sütun başlıkları, ion-impost sütun başlıkları, impost başlıklar ve impostlardır. Bunun yanında liturjik işleve sahip ambonlar, ambon balkon levhaları, ambon merdiven yan levhaları, templonlar, templon levhaları, templon payesi, kiborion sütunları, altar, altar masa tablası, altar ayağı, altar levhası, altar ayağı, ikonalar ve işlevi belirlenememiş bir taş eser yer alır. Müze'de yer alan Bizans dönemi taş eserlerin sadece 16 müzeye nerden getirildiği bilinmektedir. İncelenen taş eserler işlevlerine göre statik ve liturjik taş eserler olarak iki ana grupta değerlendirilmiştir. İşlevi tespit edilemeyen biri eser ise diğer eserler başlığı altında ele alınmıştır. Taş eserlerin üretiminde genellikle mermer malzeme kullanılmışsa da taştan yapılmış örneklerde vardır. Tekirdağ Müzesi'nde belgelediğimiz ve tez kapsamında değerlendirmeye aldığımız 72 eser karşılaştırma ve stil kritiği yoluyla tarihlendirilmeye çalışılmıştır. Bu çalışma sonucunda eserlerden ellisinin Erken Bizans, dokuzunun ise Orta Bizans Dönemi içerisinde değerlendirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Eserler arasındaki Korint sütun başlıklarından altısının ikinci yüzyılın ikinci yarısına tarihlenirdirilirken, Geç Bizans ve post Bizans dönemlerine temsil eden birer örnek bulunmaktadır.