PISA 2022 SONUÇLARINA GÖRE TÜRKİYE BAŞARISININ DEĞERLENDİRİLMESİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DAMLA AKSAKAL

Danışman: Elmaziye Temiz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Türkiye'nin 2022 PISA da aldığı sonuçların matematik, fen ve okuma becerileri alanlarında değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla sonuçlar geçmiş PISA döngüleri ile karşılaştırılarak Türkiye'nin 2003 yılında katıldığı ilk PISA uygulamasından son katıldığı 2022 uygulaması dahil toplamda yedi PISA döngüsünde nereden nereye geldiği konusunda ilgililer ve araştırmacılarda farkındalık oluşturması beklenmektedir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden derleme çalışması desende yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu 2003, 2006, 2009, 2012, 2015, 2018, 2022 yıllarına ait PISA sonuçları ve YÖK tez veri tabanından PISA kelimesi yazılarak ulaşılan 239 yüksek lisans ve doktora tezleri oluşturmaktadır. Erişilen lisanüstü ve doktora tezleri yıllara ve konularına göre tasnif edilmiştir. Türkiye ilk defa 2022 PISA da matematik okuryazarlığı, fen okuryazarlığı ve okuma becerileri alanlarının üçünde de uygulamaya katılan tüm ülkeler ortalamasının üzerinde yer almaktadır. Fakat üç alanda da OECD'ye üye 37 ülke ortalamasının altında kalmıştır. Geçmiş PISA döngülerinde yığılmanın 1 ve 2. düzeyde olduğu görülmektedir. Türkiye 2022 PISA sonuçları incelenip geçmiş döngülerle karşılaştırmalar yapılmıştır ve 2022 yılında Türkiye'nin matematik fen ve okuma becerileri alanında yığılmanın 1 ve 2. yeterlik düzeylerinde kaldığı görülmektedir. 2003 yılından beri yapılan PISA döngülerinde ülkeler arasında başarı sıralamasına bakılarak Türkiye'nin süreçte başarısını arttırdığı görülse de öğrencilerin yeterlik düzeyleri irdelendiğinde, 6.düzeyde öğrenci oranının %0-%1 aralığında olduğu görülmektedir. Bu durum Türkiye'nin başarılı olarak nitelendirilmesine gölge düşürmektedir. Sonuç olarak PISA'da başarıyı arttırmaya yönelik eğitim programlarındaki değişiklik kararlarının da yeterli olmadığını göstermektedir.