Fen eğitiminde eğitsel oyunlara yönelik gerçekleştirilen akademik çalışmaların çeşitli açılardan incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HURİYE PEHLİVAN

Danışman: Esin Şahin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada Türkiye'de fen konularında eğitsel oyunlara yönelik gerçekleştirilen akademik çalışmaların çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Doküman analizi yöntemine göre gerçekleştirilen araştırmanın dokümanları Türkiye merkezli akademik makaleler ve lisansüstü tezlerdir. Araştırma kapsamındaki 75 makale, 11 doktora ve 80 yüksek lisans tezi olmak üzere toplam 166 yayın üzerinde içerik analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz süreçlerinde dokümanlar; çalışma grubu/örneklemi, yayın yılı, oyun türü, amacı, fen konusu, araştırma yöntemi, veri toplama aracı ve veri analiz yöntemi değişkenlerine göre incelenmiştir. Araştırmanın ön plana çıkan bulguları şu şekildedir: Fen eğitiminde eğitsel oyunlara yönelik gerçekleştirilen akademik çalışmalarda, okul öncesi öğrencilerinden öğretmenlere kadar geniş bir çalışma grubu zenginliği yer almasına rağmen, en fazla tercih edilen çalışma grupları sırasıyla 6., 7. ve 5. sınıf düzeyleridir. 2000 yılından 2016 yılına kadar gerçekleştirilen çalışma sayıları oldukça sınırlı kalmış, 2017 yılından itibaren önemli bir artış göstermiş, 2021 yılında en yüksek değerine ulaşmış ve 2022 yılında azalarak 2017'deki sayının da altına düşmüştür. Akademik çalışmalara en fazla dahil edilen eğitsel oyun türü klasik eğitsel oyunlardır. Akademik çalışmalar ağırlıklı olarak uygulamaların etkililiğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiş, ortaokul düzeyinde en fazla çalışma "Canlılar ve Yaşam" konu alanında, lise düzeyinde ise "Kimya" dersi kapsamındaki konularda yapılmıştır. Akademik çalışmalarda en fazla nicel araştırma yöntemleri tercih edilmiş, veri toplama araçları arasında fazladan aza doğru başarı testleri, görüşme formları ve tutum ölçekleri genel olarak ön plana çıkmıştır. Veri analiz yöntemleri arasında ise sırasıyla parametrik testler, non-parametrik testler ve içerik analizi yöntemleri ön plana çıkmıştır.