Çanakkale Bayramiç Beyazı Çeşitli Özütlerinin İn Vitro Antikanser ve Antioksidan Aktivitelerinin İncelenmesi ve Biyoaktif Bileşenlerinin İn Siliko Çalışmaları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Özlem MARABA

Danışman: Ferah Cömert Önder

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Fenolik bileşikler kanser ve kardiyovasküler hastalıkları azaltıcı etkileri olan bileşiklerdir. Nektarin (Prunus persica var. nucipersica) yüksek fenolik bileşenlere sahip olması ve antioksidan özellikleri nedeniyle insan sağlığı için önemlidir. Bu nedenle bu tez çalışması kapsamında bir nektarin çeşidi olan, Çanakkale Bayramiç ilçesine endemik Bayramiç Beyazı'nın meyve ve çekirdeklerinden elde edilen özütlerin in vitro antikanser ve antioksidan etkileri incelenmiştir. Biyoaktif bileşenlerinin in siliko çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla, Sokshlet yöntemi ile kademeli ve doğrudan sırasıyla meyve metanol ve etanolik özütleri ve çekirdek etanolik özütü elde edilmiştir. Metanol ve etanolik özütlerinin meme (ER+ MCF-7) ve agresif üçlü negatif meme kanseri (ÜNMK) (MDA-MB-231, BT-20, BT-549) ile kolon kanseri (HT-29) hücre hatlarında in vitro antikanser etkileri gerçekleştirilmiştir. Yapılan sitotoksisite, koloni inhibisyonu, hücre göçü ve floresans mikroskobu altında incelenen hücre apoptoz miktarı ve mitokondriyal membran potansiyeli çalışmalarının sonuçları Bayramiç Beyazı meyve ve çekirdek özütlerinin çok düşük hacimlerinin antikanser etkisi olduğunu göstermiştir. Antioksidan aktivite ve fenolik bileşen içeriği DPPH, ABTS ve Folin-Ciocalteu (F-C) yöntemleri ile belirlenmiştir. HPLC analizi ile belirlenen temel biyoaktif bileşenlerinin in siliko moleküler kenetlenme çalışmaları Glide/SP yöntemi ile PRK1 (PKN1) ilaç hedefine karşı gerçekleştirilmiştir ve potansiyel PRK1 doğal ürün esaslı inhibitör adayları belirlenmiştir. En yüksek bağlanma ilgisi apijenin (-9,486 kkal/mol) ile elde edilmiştir. Protein-ligand kompleksi arasında Leu627 ve Ser704 kalıntıları ile H-bağı etkileşimleri gözlenmiştir. Sistem biyolojisi yaklaşımı ile PKN1 protein-protein etkileşim ağı oluşturulmuştur. Sonuç olarak Bayramiç Beyazı özütlerinin in vitro, in siliko ve sistem biyolojisi çalışmaları ile araştırılması ilk defa bu tez çalışması kapsamında gerçekleştirilmiştir ve elde ettiğimiz birleşik çalışmaların sonuçları umut vadetmektedir.