Tıp öğrencilerinin teletıp yönelimi: Ölçek geliştirme ve çok boyutlu betimsel analiz
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA BETÜL ÖZTÜRK
Danışman: Levent Çetinkaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, tıp öğrencilerinin teletıbba yönelik yönelimlerini çok boyutlu biçimde ortaya koymaktır. İki boyutta gerçekleştirilen bu çalışma ölçek geliştirme modeli ve ardından betimsel tarama modeli çerçevesinde oluşturulmuştur. Araştırmanın katılımcılarını 2024-2025 eğitim öğretim yılında tıp fakültesinde okuyan öğrenciler oluşturmaktadır. Ölçek geliştirme sürecinde 514 öğrenci ile açımlayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiş; açıklanan varyansı %68,58 olan 32 madde ve 8 faktörden oluşan ölçek oluşturulmuştur. Oluşturulan ölçek, 440 katılımcı ile doğrulayıcı faktör analiziyle doğrulanmıştır. Son durumda iç tutarlık katsayısı ölçek genelinde α=.928 ve alt faktörlerde α=.752 ile α=.899 arasında değerler almaktadır. Sonuç olarak tıp öğrencilerinin teletıbba yönelimlerini ölçmeye yönelik beşli likert tipinde geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmiştir. Araştırmanın ikinci boyutunda 659 katılımcıdan veri toplanmış ve betimsel analizler, teletıbba ilişkin eğilimleri çok boyutlu bir yapıda ve sistematik biçimde gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda; faktör düzeyinde öğrencilerin teletıbba yönelik yönelimlerinin içeriksel farklılıklar taşıdığı, Tıp Öğrencilerinin Teletıp Yönelimi Ölçeği'nin (TTY) alt boyutlarının kuramsal olarak bağlantılı ama istatistiksel olarak ayırt edilebilir yapılar içerdiğini göstermekte; ölçekteki çok boyutluluğun psikometrik geçerliliğini desteklemektedir. Tıp öğrencilerinin teletıbba yönelik yönelimleri ile teletıbba yönelik bilgi edinme istekleri, teknoloji kullanımında yetkin hissetmeleri, günlük hayatta kullandıkları teknolojik cihaz seviyeleri teletıpla ilişkilendirilebilecek hizmet türlerini tanımaları ve bazı alt boyutlar düzeyinde cinsiyet farklılıkları ortaya çıkmıştır. Ancak sınıf düzeyi ve istenilen uzmanlık alanlarının anlamlı bir farklılık oluşturmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda gelecek araştırmalarda geliştirilen TTY ölçeğinden de yararlanılarak tıp öğrencileri için teletıp kabul modeli geliştirilmesi ve teletıbba yönelik eğitimlerin, sonuçlara dikkat edilerek, tıp müfredatına entegre edilmesi önerilir.