İlköğretim ikinci kademe Türkçe ders kitaplarındaki edebî metinlerin çocuk edebiyatı kriterlerine uygunluğu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TÜRKÇE EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERSİN SARIÇAN

Danışman: Hulusi Geçgel

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ders kitabı öğretmen için kılavuz, öğrenci için temel kaynak olması nedeniyle eğitim öğretim ortamlarının vazgeçilemez parçasıdır. Tüm dersler için önemi yadsınamaz olan ders kitapları Türkçe dersleri için ise kritik öneme sahiptir. Çünkü dersin işlenişi tamamen bu kitaplardaki metinlere ve etkinliklere bağlıdır.2005 yılında yapılan program değişikliğiyle sınıflarda kullanılan kitaplar; ders kitabı, çalışma kitabı ve öğretmenlere verilen öğretmen kılavuz kitapları olmak üzere üçe ayrılmıştır. Yapılacak tüm çalışmalar ders kitabında bulunan metinlerden yola çıkılarak yapılmakta, bu durum da ders kitaplarındaki edebî metinlerin önemini arttırmaktadır. Sadece yapılacak etkinlikler açısından değil, çocuğun zihinsel ve dilsel gelişimi açısından da bu metinler çok önemlidir. Çünkü öğrencilerin doğru ve etkili dil kullanma yetenekleri, hatta kişilikleri bu metinlerden etkilenecektir.İlköğretim Türkçe ders kitaplarında bulunacak metinlerin taşıması gereken özellikler Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda genel ifadelerle belirtilmekle beraber bu denli büyük öneme sahip ders kitaplarına metinleri seçme görevi, tamamen ders kitabı yazarlarına bırakılmıştır. Ayrıca bu kriterler hazırlanırken de kitapların hitap edeceği çocuklara yönelik olan çocuk edebiyatının kriterleri dikkate alınmamıştır.Bu çalışmada 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığı'nın Türkiye genelinde kullandığı 6., 7. ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarının tamamı ele alınarak bu kitaplarda bulunan metinlerin tümü, çocuk edebiyatı kriterlerine uygunluğu bakımından irdelenmiştir.Çalışma sonunda ders kitaplarında yer alan metinlerin seçiminde hatalı tercihlerin yapıldığı, özensizce seçilen bazı metinlerin ders kitaplarında yer aldığı görülmüştür. Yapılan çalışma ile ders kitaplarına konulacak metinlerin daha dikkatli seçilmesi, bu kitapların daha titiz bir incelemeden geçirildikten sonra onaylanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.Anahtar Kelimeler: Çocuk edebiyatı, Türkçe ders kitabı, metin