Psoriasis (Sedef) Hastalığında Tek Nükleotid Polimorfizmleri ile Hastalık Şiddeti, Kardiyovasküler ve Metabolik Tutulum Arasındaki Bağlantının Belirlenmesi.


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELİHA MERVE HIZ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): CÜNEYT AKI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırmamızda psoriasis komorbiditeleri olan obezite, diyabet, kardiyovasküler hastalıklar gibi sistemik hastalık ve komplikasyonlarının bağlantılı olabilecek tek nükleotid polimorfizmleri araştırılmıştır. Doktora tezimiz kapsamında, sedef hastalığı tanısı konulan hastalarda, Apolipoprotein E(ApoE), Sinyal Dönüştürücü ve Transkripsiyon Aktivatörü(STAT), Yağ Kütlesi ve obezite ilişkili protein(FTO), Fatty-acid binding protein 5(FAB5) genlerindeki tek nükleotid polimorfizmlerinin(SNP) saptanması ve bu polimorfizmlerin sedef hastalığının şiddeti, kardiyovasküler ve metabolik hastalıklarla ilişkisi belirlenmiştir. Tez kapsamında, psoriasis tanısı konmuş 145 hasta ve 130 sağlıklı birey çalışmaya alınmıştır. DNA örnekleri, periferal kan dokusundan izole edilmiştir. Allellerin sıklıklarının belirlenmesi için Gerçek Zamanlı PCR yöntemi uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda elde edilen veriler ?odds oranı? kullanılarak hesaplanmıştır. Tez kapsamında psoriasisli bireyler içerisinde yapılan karşılaştırmada ApoE2 alleline sahip bireylerin ApoE3 allel taşıyıcılarına göre obezite için 3,5; hipertansiyon için 2,76 kat; artmış riske sahip olduğu gözlendi. ApoE2 taşıyıcıları aynı zamanda ApoE4 taşıyıcılarına göre de hipertansiyon için 5,36 kat artmış riske sahipti. Psoriasisli bireylerde FTO geninin ilk intronunda gerçekleşen polimorfizm ile T allellinin risk alleli olan A?ya dönüşümünün, obezite riskini 2,36 kat; diyabet riskini 2,34 kat; metabolik sendrom riskini ise 2,02 kat arttırdığı saptanmıştır. FABP2 genindeki T55A polimorfizmi ile oluşan genotip ve allel profillerine bağlı olarak psoriasis, psoriasis alt grupları ile metabolik ve kardiyovasküler hastalıklarla ilgili bir risk artışı yada azalışı bulunamamıştır. STAT4 geninde G allelinin T risk alleline dönüşmesi ailesel psoriasisli olgularda hastalığın ortaya çıkma riskini 9,5 kat arttırmaktadır. Kontrol grubunda bulunan bireylerde ApoE, FTO ve STAT genlerinde araştırılan polimorfizmler obezite, diyabet, hipertansiyon, kardiyovasküler tutulum ve metabolik sendrom ile ilişkilendirilememiştir. Fakat kontrol grubunda, FABP2 genindeki T55A polimorfizmi için GG mutant genotipe sahip bireylerde hipertansiyon riskinin heterozigot bireylere göre 5,28 kat arttığı bulunmuştur. Araştırma sonuçlarımız psoriazis tanısı konmuş hastalara genetik yatkınlık panelleri uygulayarak psoriazise eşlik eden diğer hastalıkları preklinik evrede yakalayarak hekimlere yardımcı olunması ve hastaların Psoriasis ile birlikte yatkınlık gösterdikleri diğer hastalıklar için tedaviye yönlendirilmesi açısından önemlidir. Anahtar sözcükler: Psoriasis, Sedef, ApoE, FTO, FABP2, STAT4