Influence of seasonal variation on culturable bioaerosol composition in Çanakkale
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Elif PALAZ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Sibel Menteşe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İç ortam hava kirliliğinde payı yaklaşık %5-34 olan biyoaerosollerin; gerek yapı malzemeleri aracılığıyla, gerekse havalandırma ile dış ortamdan iç ortama geçişi söz konusudur. Bazı mikroorganizma türlerine uzun süreli maruziyet ciddi sağlık problemlerine neden olabilir. İç ortamda bulunan biyoaerosoller; hasta bina sendromu, astım, alerjik rinit, hipersensitif pnömoni, tüberküloz, difteri ve lejyonella hastalığı gibi birçok hastalığa sebep olabilirler. Mevsimsel değişimin biyoaeresol kompozisyonuna etkisinin incelenmesi hem hava kalitesi, hem de insan sağlığı açısından önem arz etmektedir. Bu çalışmada Çanakkale ili Merkez, Lapseki ve Çan ilçelerinde 121 farklı evin iç ve dış ortam havasında toplam bakteri (TBC) ve mantar konsantrasyonları (TMC) saptanmış ve mantarlar cins düzeyinde tanımlanmıştır. Baskın mantar cinsleri ve bunların mevsimsel değişimi incelenmiştir. Çanakkale'de iç ve dış ortam havasındaki biyoaerosol düzeylerinin mekansal, mevsimsel ve meteorolojik faktörlere bağlı olarak farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Genel olarak TBC ve TMC seviyeleri <10 ile 104 CFU/m3 arasında değişim göstermiştir. Çalışma sonucunda 25 farklı mantar türü tanımlanmış ve iç ortamda baskın olarak gözlenen mantar cinsleri sırasıyla; Cladosporium (%46.19), Penicillium (%32.86) ve Aspergillus (%6.32), dış ortamdaki baskın cinsler ise Cladosporium (%56.53), Penicillium (%8.48) ve maya mantarı (%5.08) olarak bulunmuştur. Tüm iç ortam ölçümleri dikkate alındığında TBC ile TMC arasında pozitif korelasyon olduğu tespit edilmiştir. TBC seviyelerinin genel olarak tüm ölçüm noktalarında yaz döneminde daha yüksek olduğu görülmüştür. İç ve dış ortamda en yüksek mantar konsantrasyonları Haziran ayında gözlenirken, en düşük mantar konsantrasyonları Temmuz ve Ağustos aylarında görülmüştür. Genel olarak, her üç ölçüm istasyonunda da iç ortamda ölçülen biyoaerosol konsantrasyonları, dış ortamda ölçülen biyoaerosol konsantrasyonlarından daha yüksektir. TBC seviyesinin iç/dış oranının 10 civarında olması, iç ortamlarda önemli bakteri kaynak(lar)ının olduğuna işaret etmektedir.