Hitit Dönemi Kıyafetleri ve Tanımlamalar


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Figen Bakan

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): EKİN KOZAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Hitit kadın ve erkek kıyafet geleneği tanımlanmış, çeşitleri ve değişimleri katalog eserleri üzerinden kronolojik olarak belirlenmiştir. Eski Hitit ve İmparatorluk Dönemi boyunca süregelen süreçte giyilen kıyafetleri incelerken detaylı sonuçlara ulaşabilmek için Hitit eserlerinden Hüseyindede, Küçük Hüseyindede, Bitik, İnandık, Eskiyapar Çömlekleri, Kınık Kasesi, Geyik, Yumruk Ritonları gibi ritüel amaçlı kapların yanında, Alacahöyük Duvar Kabartmaları, Yazılıkaya, Hanyeri-Gezbel, Gavurkale, Hemite, Hatıp, Taşçı, Karabel, İmamkulu, Sirkeli, Fraktin Kaya Kabartmaları ve Eflatunpınar Kutsal Havuzu gibi anıtsal eserler ve Dans Eden Tanrı, Altın Amulet, Kral? Kabartması gibi tekil eserler ele alınarak toplamda 134 figür, tanrı, tanrıça, kral, kraliçe, rahip?, akrobat, avcı, müzisyen, şarkıcı?, şakşakçı, dansçı, at-araba çeken, eşya taşıyan, saki gibi çeşitli meslek grupları ele alınmış, kadın, erkek, karışık yaratıklar farklı başlıklar altında kıyafet özelliklerine göre tipolojik olarak ayrılmıştır. Örnek figürlerin konumuna ve yapmakta olduğu işe bakılarak kişiler tanımlanmaya çalışılmış ve kıyafetler, bu kişilerce anlamlandırma yoluna gidilmiştir. Tasvirli sahnelerden Hitit insanının günlük yaşamına ve dini ritüeller konusunda uygulanan protokole ve insanların davranış ve görünüş özelliklerinin bilgisine ulaşabildiğimiz gibi detaylı incelemeler sonucunda günlük yaşamda nasıl bir görünüme sahip olduklarını imkânlar doğrultusunda belirleyebilmekteyiz. Sonuç olarak, erkek kıyafetleri 16, kadın kıyafetleri 6 farklı tipte incelenmiş olup bu tipler süsleme, dekolte, etek ve kol boyu gibi farklılıklarla kendi içlerinde de ayrılmışlardır. Erkek figürlerin sayıca daha fazla tipte giyim çeşidine sahip oldukları tespit edilmiştir. Kadın giyiminde sade bir görünümün yanı sıra, uzun kol-etek boyu, süssüz bir giyim gözlenmiştir.