Okullarda Entelektüel Sermaye, İnovasyon Ve Etkililik İlişkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ersin SARICAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MUSTAFA AYDIN BAŞAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Entelektüel sermaye bir örgütün sahip olduğu insanları, yapıyı ve ilişkileri içine alan, maddi olmayan fakat örgüte değer katan, örgütün işleyişini belirleyen önemli bir güçtür. Tüm örgütler için bir anlam ifade eden bu terim eğitim örgütleri açısından da büyük bir öneme sahiptir. Çünkü eğitim örgütleri bilgiyi oluşturan, işleyen ve yayan örgütler olarak toplumun entelektüel birikiminin odak noktasında olup toplum için önemli bir role sahiptir. Entelektüel sermayenin örgütün performansını etkileyen hayati bir unsur olması nedeniyle eğitim örgütlerinde de bu kavramın incelenmesi, eğitim yöneticilerinin, eğitim çalışanlarının ve kamuoyunun dikkatine sunulması gerekmektedir. Bir okulun entelektüel sermayesi onun yapısında, çalışanlarında ve okul çevre ilişkilerinde bulunan gizil bir güçtür ve okulun başarısında büyük bir etkiye sahiptir. Okullar entelektüel birikimini kontrol ederek ve geliştirerek etkililiğini arttıracak, yeniliklere ayak uydurma kapasitesini geliştirecektir. Entelektüel birikimini arttıran eğitim örgütleri tüm yeniliklere kolaylıkla ayak uyduracak ve kaynaklarını etkili kullanacaktır. Bu sebeplerle entelektüel sermayenin okul yöneticileri tarafından bilinmesi, dikkate alınması ve geliştirilmesi gerekmektedir. Çalışanlarını, yapısını ve okulunun çevre ile ilişkilerini geliştiremeyen okul yöneticilerinin ve okulların başarılı olması mümkün değildir. Okulların bu başarısızlığı da eğitim sistemi ile birlikte toplumun tümünü olumsuz etkileyecek, bunun sonucunda toplumun gelişmesinin önü kesilecektir. Eğitimde başarılı olamayan toplumların gelişen dünyada etkin ve saygın bir yer edinmesi olanaklı görülmemektedir. Bu nedenle entelektüel sermayenin eğitim kurumları için değeri gözler önüne serilmeli, okul yöneticilerinin bu konudaki bilinç düzeyinin arttırılması sağlanmalıdır. Bu amaçlarla bu çalışmada entelektüel sermaye kavramının ne olduğu, eğitim örgütleri açısından ne ifade ettiği, eğitim örgütlerinin etkililiğinde ve yenileşmesindeki rolü incelenmiştir. Çalışmada öncelikle entelektüel sermaye kavramının tanımına ve eğitim örgütleri açısından önemine değinilmiş, aynı zamanda entelektüel sermayenin bileşenleri hakkında bilgiler verilmiştir. Ardından okullarda inovasyon ve okul etkililiği konularına değinilmiştir. Çalışmada entelektüel sermaye, okul etkililiği ve inovasyon konularında okul yöneticilerinin görüşleri incelenmiştir. Çalışma sorularının ve ilgili alt problemlerin ortaya konulabilmesi amacıyla ilişkisel tarama modeli tercih edilmiştir. Çalışmanın evrenini Edirne ilinde görev yapan okul yöneticileri oluşturmaktadır; veri toplama aracı olarak okul müdürlerinin okullardaki entelektüel sermaye, inovasyon ve etkililik konularındaki görüşlerini belirlemeye yönelik hazırlanan ölçekler ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Veriler SPPS 18.0 ve AMOS 21.0 programları ile test edilmiş olup çalışma sonucunda okullardaki inovasyon ile etkililik arasındaki ilişkide entelektüel sermaye ve alt boyutlarının kısmi aracılık rolü üstlendiği sonucuna varılmıştır. Çalışma sonucunda okulların etkililiğinin arttırılmasında rol oynayacak, okullardaki inovasyon çalışmalarını destekleyecek ve entelektüel sermayenin gelişmesini sağlayacak öneriler getirilmiştir.