Döviz kurunun, dış ticaret ve ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye için zaman serisi analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İKTİSAT ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KUDRET BAŞKESEN

Danışman: Cüneyt Kılıç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1980 yıllarında başlayan serbestleşme hareketleri, özellikle 1990' lı yıllarda hızlanan ve günümüzde devam eden teknolojik gelişmelerle soyut olarak dünya küçülmüştür. Gelişmeler ekonomik ilişkileri arttırdığından döviz kurunun önemi de artmıştır. Türkiye ekonomisinde de 1980' li yıllarda gerçekleşmeye başlayan serbestleşme hareketleri ve dünya ekonomisine giderek daha fazla entegre olması döviz kurunun önemini arttırmıştır. Çalışmanın kavramsal ve teorik çerçevesinde döviz kuru politikası ve kur sistemleri, dış ticaret ve ekonomik büyüme birlikte ele alınmıştır. Türkiye'nin uyguladığı kur politikası ve kur sistemleri, dış ticaretin bileşenleri olarak ihracat ve ithalat ile ekonomik büyümenin seyri anlatılmıştır. Analizin daha sağlıklı sonuçlar vermesi için reel efektif döviz kuru, reel ihracat ile reel ithalat ve ekonomik büyüme veri setleri oluşturulmuştur. Çalışmada reel efektif döviz kurunun; dış ticaret ve ekonomik büyüme üzerindeki etkisi zaman serisi analizi ile araştırılmıştır. Uzun dönem için yapılan eşbütünleşme test sonuçlarına göre, hem Trace hem de Max-Eigen test istatistikleri üç ayrı model için de herhangi bir ilişkiye rastlanılmamıştır. Kısa dönem için VAR analizi yapılmış reel efektif döviz kuru artışı ile reel ithalat arasında bir ilişki sağlanamazken; reel ihracat ve ekonomik büyümeye kısa süreli pozitif etki görülmüştür.