Kadı Defterleri Işığında Sultan İbrahim Dönemi (1640-1648) İstanbul'unda Giyim Kuşam Kültürü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GİZEM CİCİ

Danışman: Onur Usta

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma İstanbul Kadı Sicilleri üzerinden Sultan İbrahim Dönemi (1640-1648) İstanbul'undaki kadın ve erkek giyim kuşamını incelemektedir. Osmanlı Dönemi'nde kadın ve erkeklerin giyim kuşamları her zaman merak edilen bir konu olmuştur. Sultan İbrahim'in giyim kuşam konusundaki tutkusu ve samur kürke olan düşkünlüğünün, dönemin İstanbul'unda yaşayan insanların günlük hayattaki giyim tercihlerini ne ölçüde etkilediğini araştırmak amacıyla bu çalışma yapılmıştır. Abaza Mehmed Paşa'nın (ö. 1634) kendisine münhasır giyim tarzı ve bunun İstanbul halkı arasında bir moda yaratması dönemin kronikleri tarafından kaydedilmiştir. 1640-1648 yılları arasında incelenen sicillerde giyim kuşamla ilgili olarak kişilerin karşılaştığı sorunlar ele alınmaktadır. Giyim kuşama bakış açısının o dönemde nasıl olduğu belgelere yansımaktadır. Kişilerin giyim kuşam sahipliği de sicillerde yer alan terekelere yansımıştır. Terekeler kişilerin ekonomik durumu hakkında bilgi vermekle birlikte seçtikleri renkler ve giydikleri kıyafetler üzerinden tarz ve zevklerini de yansıtmaktadır. Özellikle 1641-1644 sicil defterinde reaya terekelerinin çoğunda giyim kuşam eşyası sıralanmıştır. Osmanlı Dönemi'nin giyim kuşamı İstanbul'a gelen yabancı seyyahların da dikkatini çekmekte ve yazdıkları eserlerde birçok kez giyim-kuşam konularını ele almaktadırlar. 1640-1648 yılları arasındaki belgeleri örnek göstererek incelenen bu çalışma Osmanlı sosyal, kültürel ve ekonomik yapısını giyim kuşam üzerinden ele almaktadır.