Sağlık çalışanlarının travma sonrası stres bozukluğu ve tükenmişlik belirti düzeyleri ile covıd-19 pandemisi ve çeşitli ilişkili risk faktörleri açısından değerlendirilmesi: Kocaeli ili örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, AFET EĞİTİMİ VE YÖNETİMİ ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BÜŞRA TOPUZ

Danışman: Ebru İnal Önal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

COVID-19 pandemisi afet niteliğiyle en çok, birincil risk grubu olan ve ağır çalışma koşullarında yer alan sağlık çalışanlarını etkilemiştir. Bu araştırmanın amacı Kocaeli Derince Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan sağlık çalışanlarının COVID-19 sürecinde travma sonrası stres bozukluğu ve tükenmişlik belirti düzeyleri ile çeşitli ilişkili faktörler açısından değerlendirilmesini sağlamaktır. Araştırma 416 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 42 sorudan oluşan sosyo-demografik anket, 18 maddeden oluşan travmatik yaşantı listesi, tükenmiş belirti düzeyleri için Maslach Tükenmişlik Ölçeği Genel Formu-GF (MTÖ-GF), travma sonrası belirti düzeyleri için Travma Sonrası Stres Belirti Ölçeği (TSSB-Ö) ve semptomların genel şiddeti ölçmek içinde Yeti Yitimi Formu (YYF) kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre katılımcıların en çok etkilendikleri travmatik olay COVID-19 pandemisi olarak tespit edilirken; Maslach Tükenmişlik Ölçeği'ne göre tükenmişlik ortalama genel puanı 41,76 ±9,54, TSSB ölçeğine göre ortalama genel puanı 42,03±13,9 olarak saptanmıştır. MTÖ ve TSSB ölçekleri arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (r=, 277; p< 0,001). COVID-19 pandemi döneminde esnek çalışamamak, istifa etme düşüncesi, gönüllü çalışmamak, sosyal aktivitelere katılamamak, gelir düşüklüğü gibi değişkenlerle tükenmişlik arasında anlamlı ilişki bulunurken; erkek cinsiyet, daha önce psikiyatrik yardım almış olmak, düşük gelir, istifa düşüncesi gibi değişkenlerle de TSSB arasında anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Çalışanlara travmatik stres, tükenmişlik, TSSB ve karşılaşabilecekleri diğer ruhsal sorunlar hakkında psiko-eğitsel çalışmaların sürdürülmesi yararlı olacaktır. Psikososyal destek birimleri oluşturulmalı ve sağlık çalışanları için erişim kolaylığı sağlanmalıdır.