TÜRKÇE ÖĞRETMENİ ADAYLARININ TEKNOLOJİ ENTEGRASYONU YETERLİKLERİ İLE ÖĞRETMENLİK ÖZYETERLİKLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Yusuf Mete ELKIRAN

Danışman: Fatih Kana

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı Türkçe öğretmeni adaylarının teknoloji entegrasyonu yeterlikleri ile öğretmenlik özyeterlikleri arasındaki ilişkiyi çok yönlü olarak incelemektir. Çalışmada derinlemesine araştırma yapmak için nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntemlerden açımlayıcı sıralı karma yöntem kullanılmıştır. Sırasıyla nicel verilerin toplanması ve analizi işlemlerinden elde edilen bulgular ışığında nitel olarak araştırma süreci derinleştirilerek yeni bulgularla süreç devam etmiştir. Araştırmanın ilk evresinde nicel bölümü 722 kişiden oluşan Türkçe öğretmenliği lisans programındaki öğretmen adayları ile, ikinci evresinde nitel bölümü ise 16 kişiden oluşan Türkçe öğretmenliği lisans programındaki öğretmen adayları ile gerçekleştirilmiştir. Nicel veri toplama aracı olarak "Öğretmen Özyeterlik Ölçeği" ve "Teknopedagojik Eğitim Yeterlik Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen nicel verilerin analizi yapılırken aritmetik ortalama, yüzde, frekans t-testi, tek yönlü varyans analizi, Kruskall Wallis, Mann-Whitney U testi ve basit korelasyon yöntemleri kullanılmıştır. Nitel veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formları olarak "Öğretmenlik Özyeterlik Görüşme Formu", "Teknopedagojik Eğitim Görüşme Formu" ve "E-İçerik Görüşme Formu" kullanılmıştır. Elde edilen nitel verilerin analizinde betimsel içerik analizi tekniğine uygun olarak analizler yapılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinden elde edilen bulgulara göre, Türkçe öğretmeni adaylarının öğretmenlik özyeterliklerinin ileri düzeyde olduğu, cinsiyete göre farklılaşmadığı, akademik başarı düzeyleri 3.00-3.49 arasında olanların 2.00-2.49 ve 2.50-2.99 arasında olanlara göre öğrenci katılımı, öğretim stratejileri ve sınıf yönetimi boyutlarında kendilerini daha yeterli gördükleri, 25 yaş ve üstü Türkçe öğretmeni adaylarının 21 yaş ve altı Türkçe öğretmeni adaylarına göre strateji boyutunda kendilerini daha yeterli gördükleri sonuçlarına ulaşılmıştır. Teknopedagojik eğitim yeterliklerinin ileri düzeyde olduğu, cinsiyete göre farklılaşmadığı, akademik başarı düzeyleri 3.00-3.49 arasında olanların 2.00-2.49 ve 2.50-2.99 arasında olanlara göre ölçeğin geneli olan Teknopedagojik Eğitim düzeyleri ile tasarım ve uygulama alt boyutlarında kendilerini daha yeterli gördükleri, 25 ve üstü yaş diliminde olan Türkçe öğretmeni adayları, 21 ve altı yaş dilimindeki öğretmen adaylarına göre teknopedagojik eğitim tasarım boyutunda ve genel olarak teknopedagojik eğitim konusunda kendilerini daha başarılı gördükleri sonuçlarına ulaşılmıştır. Türkçe öğretmeni adaylarının teknopedagojik eğitim becerileri ve özyeterlikleri arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişkinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nitel verilerinden elde edilen bulgulara göre, Türkçe öğretmeni adaylarının öğretmenlik özyeterlikleri algılarının nicel verilerde elde edilen sonuçlara benzer şekilde ileri düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Teknopedagojik eğitim ile ilgili verilen yanıtlara göre; nicel verilerle elde edilen bulgular ile nitel görüşmelerdeki bulgular birbiri ile eşleşmemektedir. Araştırmaya katılan Türkçe öğretmen adaylarının bireysel farklılıklara uygun yaklaşım ve yöntemleri teknolojiden destek alarak uygulamalarında yetersiz olabilecekleri; etik kurallar ile ilgili yeterince bilgi ve eğitime sahip olmadıkları; derslerde kullanabilecekleri geçerli ve güvenilir net kaynaklar konusunda yetersiz oldukları; e-içerik oluşturma, arama, bulma, seçme konularında deneyim ve bilgi sahibi olmadıkları sonuçlarına ulaşılmıştır.